خبرگزاری میزان - به گزارش شورای نگهبان، هادی طحان نظیف عضو حقوقدان و سخنگوی شورای نگهبان چند روز مانده به برگزاری انتخابات چهاردهمین دوره ریاست‌جمهوری به شهر قزوین سفر کرد و در جمع دانشجویان دانشگاه بین‌المللی امام خمینی (ره) حضور یافت و سخنرانی کرد.

وی در جمع دانشجویان ابتدا اظهار داشت: شورای نگهبان براساس قانون اساسی وظایف و ماموریت‌هایی دارد که آن وظایف عبارتند از تطبیق مصوبات مجلس شورای اسلامی با شرع و قانون اساسی، نظارت بر انتخابات‌های ریاست‌جمهوری، مجلس شورای اسلامی، مجلس خبرگان رهبری و همه‌پرسی، تفسیر اصول قانون اساسی و پاسخ به استعلامات فقهی دیوان عدالت اداری.

این عضو حقوقدان شورای نگهبان افزود: لذا نباید این نهاد تنها با انتخابات شناخته شود؛ در تلاش هستیم تا ماموریت‌های شورای نگهبان به خصوص بررسی مصوبات مجلس شورای اسلامی را بیشتر برای مردم تشریح کنیم، اما برخی می‌خواهند عملکرد این نهاد تنها به انتخابات خلاصه شود.

طحان‌نظیف در همین رابطه بیان داشت: با تجمیعی که در سال‌های قبل صورت گرفت، شورای نگهبان هر دو سال یکبار درگیر انتخابات می‌شود، اما بطور روزانه با مصوبات مجلس سر و کار دارد و پا به پای مجلس، مصوبات را بررسی و ابعاد قانونی و شرعی آن را مورد تحلیل قرار می‌دهد.

سخنگوی شورای نگهبان در ادامه قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران را افتخارآمیز دانست و در خصوص پاسخ به استعلامات فقهی دیوان عدالت اداری گفت: طبق قانون اساسی هر شهروندی می‌تواند هر یک از مصوبات و آیین‌نامه‌های دولتی را خلاف شرع یا قانون بداند که ادعا‌های خلاف شرع بودن توسط فقهای شورای نگهبان بررسی می‌شود.

وی همچنین تاکید کرد که شورای نگهبان پای صیانت از حقوق مردم محکم ایستاده و با تحلیل دقیق مصوبات، خلاف شرع یا قانون بودن آن‌ها را تشخیص می‌دهد تا در رفت و برگشت بین مجلس شورای اسلامی اصلاح شود.

بررسی صلاحیت‌ها طبق قانون اساسی انجام شد

طحان‌نظیف در ادامه صحبت‌هایش به چهاردهمین دوره انتخابات ریاست‌جمهوری که در آستانه برگزاری آن قرار داریم اشاره کرد و گفت: در برهه خاصی از تاریخ کشور به سر می‌بریم. نظام سیاسی و قانون اساسی برای مواقع خاص یعنی زمانی که رئیس‌جمهور به شهادت می‌رسد، قوانین دقیقی پیش‌بینی کرده است؛ این موضوع نشان‌دهنده استحکام نظام سیاسی جمهوری اسلامی ایران است.

وی اضافه کرد: پس از اعلام خبر سقوط بالگرد حامل رئیس‌جمهور خدوم و همراهانش، رهبر معظم انقلاب فرمودند که «ملت ایران نگران و دلواپس نباشند، هیچ اختلالی در کار کشور به وجود نمی‌آید»؛ اگرچه همه داغدار فقدان رئیس‌جمهور محترم بودند، اما اجازه ندادند اختلالی در کار کشور به وجود آید و اقدامات را به موقع انجام دادند.

این عضو حقوقدان شورای نگهبان در همین رابطه به اصل ۱۳۱ قانون اساسی اشاره کرد و بیان داشت: در راستای اجرای این اصل، در همان روزی که خبر شهادت آیت‌الله رئیسی اعلام شد، جلسه‌ای با وزارت کشور در خصوص تعیین زمان برگزاری انتخابات برپا شد و سپس فرآیند‌های مختلف طبق جدول مشخص شده اجرا شد.

سخنگوی شورای نگهبان خاطرنشان کرد: انتخابات بر اساس فرآیندی روشن و گام به گام در حال انجام است. فرآیند بررسی صلاحیت‌ها طبق قانون اساسی یعنی ویژگی‌هایی که در اصل ۱۱۵ قانون اساسی آمده است، انجام شد.

دلیلی ناراحتی برخی از شورای نگهبان چیست؟

بخش دوم این نشست پرسش و پاسخ با دانشجویان بود که سخنگوی شورای نگهبان در پاسخ به سوال دانشجویی اظهار داشت: ماهیت اقدامات شورای نگهبان به نحوی است که بالاخره ممکن است برخی در حوزه بررسی مصوبات مجلس شورای اسلامی و نظارت بر انتخابات گله‌مند شوند. برخی انتظار دارند که تاییدصلاحیت شوند، اما فاقد ویژگی‌ها و صلاحیت‌های لازم هستند و تایید نمی‌شوند؛ لذا ناراحت می‌شوند.

وی همچنین با بیان اینکه شورای نگهبان نهادی برآمده از انقلاب اسلامی است، گفت: در هر کشوری صیانت از قانون اساسی به یک مرجع و نهاد عالی واگذار شده است. نظارت بر فرآیند‌های انتخابات هم باید توسط یک نهاد صورت گیرد. البته صیانت از شرع تنها مختص نظام جمهوری اسلامی ایران است و ریشه در انقلاب اسلامی ایران دارد.

طحان‌نظیف همچنین در پاسخ به سوالی اعلام کرد: ما از تمام ظرفیت‌ها استفاده خواهیم کرد تا ماموریت‌ها و عملکرد شورای نگهبان را به اطلاع عموم جامعه برسانیم. البته در این رابطه تا رسیدن به وضعیت مطلوب فاصله داریم و حرف‌های زیادی برای گفتن داریم.

وی در همین رابطه مثال زد: در سال گذشته نمایندگان تشکل‌های دانشجویی را به صحن شورای نگهبان دعوت کردیم تا بحث و گفت‌وگو درباره مصوبات را از نزدیک مشاهده کنند و در جریان استدلا ل‌ها و اعلام نظر درباره مصوبات قرار گیرند.

این عضو حقوقدان شورای نگهبان افزود: همچنین تا‌کنون ۵ دوره شبیه‌سازی شورای نگهبان توسط پژوهشکده شورای نگهبان برگزار شده است تا دانشجویان و طلاب به صورت واقعی درگیر ماموریت‌های شورای نگهبان شوند.

تکذیب ادعا‌ها درباره بررسی صلاحیت‌ها

سخنگوی شورای نگهبان همچنین در پاسخ به سوال دانشجویی در خصوص بررسی صلاحیت‌ها بیان داشت: مبنا در بررسی صلاحیت‌ها قانون است. قانون فصل‌الخطاب است و در بررسی صلاحیت‌ها اعمال سلیقه صورت نمی‌گیرد. شرایط نمایندگی مجلس در مواد ۳۱، ۳۲ و ۳۳ قانون انتخابات مجلس شورای اسلامی آمده است. شرایط ریاست‌جمهوری نیز همانطور که گفته شد در اصل ۱۱۵ قانون اساسی آمده است.

وی در پاسخ به سوال دیگری عنوان کرد: مذاکرات شورای نگهبان در خصوص بررسی صلاحیت‌ها کاملاً محرمانه است. هرگونه گمانه‌زنی در این خصوص نیز غلط می‌باشد. متاسفانه مطالب کذب و غلطی که در رسانه‌ها منتشر می‌شود، مبنای برخی تحلیل‌ها قرار می‌گیرد و مطالب غلطی به مخاطبان و افکار عمومی ارائه می‌شود.

طحان‌نظیف افزود: آنچه راجع به جزئیات روند بررسی صلاحیت‌های داوطلبان از جمله تعداد آراء یک داوطلب و دلایل عدم احراز آن‌ها گفته می‌شود، هیچ کدام قرین صحت نیست. فرآیند بررسی صلاحیت‌های داوطلبان انتخابات ریاست‌جمهوری و رای‌گیری در این رابطه به صورت کاملاً محرمانه در جلسات شورا انجام شد.

سخنگوی شورای نگهبان در خصوص انتشار دلایل عدم احراز صلاحیت‌ها هم گفت: دلایل به افراد گفته می‌شود، اما برای انتشار عمومی مجوز قانونی نداریم. اگرچه همواره از این ناحیه آسیب می‌بینیم و ادعا‌ها و تهمت‌هایی علیه شورای نگهبان مطرح می‌شود، اما این نهاد عالی حقوقی همواره و تحت هر شرایطی پای‌بند قانون است.

وی این نکته را هم بیان کرد: بررسی صلاحیت‌ها فارغ از نگاه‌های حزبی انجام می‌شود. ما در بررسی صلاحیت‌ها به خاستگاه حزبی و سیاسی افراد توجهی نداریم؛ چراکه نوع نگاه شورای نگهبان سیاسی نیست. شورای نگهبان یک نهادی حقوقی است. رویکرد و نگاهش هم بر همین مبناست.

شورای نگهبان نگاه حزبی و سیاسی ندارد

سخنگوی شورای نگهبان همچنین در پاسخ به سوالی در رابطه با نقش شورای نگهبان در افزایش مشارکت مردم در انتخابات اظهار کرد: مشارکت برای ما مهم است. اگرچه حضور کاندیدا‌هایی که طیف‌های مختلفی از اقشار مردم را نمایندگی کنند در مشارکت اثر دارد، اما باید سهم موضوعات مختلف را هم در افزایش یا کاهش مشارکت بررسی کرد.

وی ادامه داد: براساس نظرسنجی‌های مختلف، موضوعات اقتصادی و معیشتی سهم زیادی در مشارکت دارند. وعده‌هایی که مسئولان می‌دهند و عمل نمی‌کنند هم در میزان مشارکت اثرگذار است. ضمن اینکه برنامه‌های کاندیدا‌ها هم سهم مهمی در مشارکت دارد.

این عضو حقوقدان شورای نگهبان همچنین در پاسخ به سوالی خاطرنشان کرد: قریب به ۵ دهه از عمر انقلاب اسلامی ایران می‌گذرد. تنوع نگاه سیاسی دولت‌ها‌یی که روی کار آمدند و مجلس‌هایی که شکل گرفتند، نشان می‌دهد که شورای نگهبان براساس قانون اساسی عمل می‌کند و نگاه فراجناحی دارد.

وی درباره نظارت استصوابی هم توضیح داد: نظارت شورای نگهبان یک نظارت عام و استصوابی است. نظارت استصوابی نیز به معنای نظارت موثر است. نظارت بر امر اجرا صورت می‌گیرد تا فعالیت‌ها از چارچوب پیش‌بینی شده در قانون خارج نشود. اینگونه نظارت زمانی موثر و کارآمد است که استصوابی باشد یعنی از ضمانت اجرا برخوردار باشد؛ یعنی ناظر بتواند از ابزار نظارتی استفاده و کجی‌ها را اصلاح کند؛ بنابراین نظارت شورای نگهبان بر انتخابات یک نظارت عام و شامل تمام مراحل از ابتدا تا انتهای فرآیند انتخابات است.

طحان‌نظیف خاطرنشان کرد: در قانون انتخابات ریاست‌جمهوری موضوع ردصلاحیت پیش‌بینی نشده و با دو وضعیت «احراز صلاحیت» و «عدم احراز صلاحیت» روبرو هستیم. داوطلبی که صلاحیتش احراز نمی‌شود، بدین معنا نیست که لزوما مشکلی دارد بلکه ویژگی‌هایی که در قانون اساسی آمده در خصوص ایشان احراز نشده است علت آن هم سطح بالای این جایگاه و شرایط متناظر با آن است.
سخنگوی شورای نگهبان همچنین بیان داشت: عملکرد شورای نگهبان در مورد بررسی مصوبات مجلس شورای اسلامی شفاف است. در سامانه جامع نظرات شورای نگهبان مشروح مذاکرات شورای نگهبان تا آنجایی که پیاده‌سازی شده آمده است. استدلال‌های شورا هم در خصوص هر یک از مصوبات نیز آمده است.

گفتنی است؛ پرسش و پاسخ دانشجویان با سخنگوی شورای نگهبان پس از نشست نیز ادامه یافت و آن‌ها با حلقه زدن دور طحان‌نظیف به بیان سوالات و مطالب‌شان پرداختند.

انتهای پیام/