خبرگزاری میزان – سال ۲۰۲۳ یکی از بحرانیترین سالها برای چشمانداز جهانی تسلیحات هستهای بود؛ دلیل این ادعا را میتوان در رویدادهایی مانند فروپاشی معاهدات مهم کنترل تسلیحات هستهای و نگرانی جهان از استفاده احتمالی از تسلیحات هستهای در جریان جنگ اوکراین دید.
به گزارش «اسپوتنیک»، جهان در سال ۲۰۲۳ شاهد فرسایش قابل توجه در معماری کنترل تسلیحات هستهای بود که روسیه و آمریکا را درگیر کرد.
ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه در فوریه ۲۰۲۳ در جریان سخنرانی خود در مجلس فدرال این کشور از لغو مشارکت روسیه در معاهده کاهش تسلیحات استراتژیک بهعنوان آخرین توافقنامه کنترل تسلیحات هستهای میان روسیه و آمریکا خبر داد و گفت: واشنگتن در حالی به مسکو برای پایبندی به تعهداتش فشار میآورد که خودش این کار را نمیکند؛ به همین دلیل روسیه مشارکت خود در این توافق را تعلیق میکند.
نیکلای سوکوف، کارشناس ارشد مرکز خلع سلاح و عدم اشاعه تسلیحات هستهای در وین، در این باره گفت که از آن زمان، خطرات مربوط به یک درگیری هستهای احتمالی تشدید شد و تهدید استفاده از تسلیحات هستهای از سال ۱۹۶۲ به بالاترین حد خود رسیده است.
ضربه دیگری نیز به چارچوب جهانی کنترل تسلیحات هستهای در اواخر سال وارد شد؛ روسیه تصویب معاهده منع جامع آزمایشهای هستهای (CTBT) را به دلیل امتناع واشنگتن از تصویب این توافق لغو کرد.
با وجود تضمینهای متعدد مقامهای روسیه درباره اینکه مسکو به تعلیق آزمایشهای هستهای خود ادامه میدهد، برخی کشورهای غربی از این اقدام انتقاد کرده و از روسیه خواستهاند در موضع خود تجدیدنظر کند.
ام. وی. رامانا، مدیر موسسه مسائل جهانی دانشگاه بریتیش کلمبیا، درباره پیشرفتها در کنترل تسلیحات هستهای در سال ۲۰۲۳، گفت که خطر یک رویارویی مستقیم نظامی بین مسکو و واشنگتن بسیار زیاد است.
وی تاکید کرد: خطر جنگ هستهای بین آمریکا و روسیه همیشه وجود داشته است و این موضوع همچنان ادامه دارد.
روسیه در سال گذشته نیز تسلیحات هستهای خود را در خارج از خاکش مستقر کرد؛ کاری که از نظر بسیاری از مقامها بازتابی از اقدامهای آمریکا و متحدان اروپاییاش و واکنشی به این امر بود.
از آنجایی که تنشها بین قدرتهای کلیدی جهانی افزایش یافته است، آنها به شدت درگیر مدرنیزه کردن قابلیتهای نظامی خود، از جمله قابلیتهای هستهای شدند؛ در همین چارچوب، واشنگتن گامهای متعددی در این راستا برداشت.
در ماه مارس، جو بایدن، رئیسجمهور آمریکا ۳۷.۷ میلیارد دلار برای نوسازی شرکت هستهای در بودجه دفاعی سال مالی ۲۰۲۴ صادر کرد؛ چند ماه بعد، پنتاگون اعلام کرد که توسعه یک نوع مدرن از بمب گرانشی هستهای B۶۱ را دنبال خواهد کرد.
سوکوف بر این باور است که واشنگتن به تلاشها برای نوسازی قابلیتهای هستهای خود ادامه خواهد داد.
در عین حال، روسیه تلاشهای قابل توجهی برای ارتقای قابلیتهای رزمی نیروهای استراتژیک هستهای خود انجام داده است.
براساس اعلام شرکت فضایی دولتی روسکوسموس روسیه در ماه سپتامبر، این کشور سیستم موشکی راهبردی سرمات را در وظیفه رزمی قرار داد و انتظار میرود این سلاح هستهای بهطور قابل توجهی نیروهای موشکی استراتژیک روسیه را تقویت کند.
به گفته کارشناسان، چین یکی دیگر از بازیگران کلیدی در سال ۲۰۲۳ بود، بهگونهای که آمریکاییها بارها نگرانی خود را از نزدیک شدن اسب سیاه چینی به رقبا اعلام کردند.
پنتاگون در گزارش ماه اکتبر خود به کنگره اعلام کرد که چین در سال ۲۰۲۳ دارای ۵۰۰ کلاهک هستهای بوده و پیشبینی میشود تا سال ۲۰۳۰ بیش از هزار کلاهک هستهای عملیاتی داشته باشد.
هرچند برای سخن گفتن از مثلث هستهای در جهان کمی زود است، اما کارشناسان از هم اکنون نقشه این مثلث را در سطح تعاملات بینالمللی کشیده و انتظار دارند چین نیز به زودی بهعنوان قدرت نوظهور در سطح قدرتهای هستهای جهان خودنمایی کند.
انتهای پیام/