خبرگزاری میزان – حمید نوری، شهروند ایرانی بازداشتی در سوئد، روز ۱۷ آبان سال ۱۳۹۸ در فرودگاه استکهلم بازداشت شد.
اکنون بیش از ۴ سال از بازداشت حمید نوری در سوئد میگذرد؛ دادگاه بدوی برگزار شد و این شهروند ایرانی را به حبس ابد محکوم کرد و در پی صدور این حکم، دادگاه تجدید نظر نیز برگزار شد و قرار است دادگاه رای خود را در روز ۲۸ آذرماه اعلام کند.
مصداقهایی از نقض دادرسی عادلانه در پرونده حمید نوری
نگاهی به نحوه بازداشت، محاکمه، رای بدوی و آنچه در این مدت گذشته نشان میدهد که حمید نوری، قربانی سوءاستفاده از دادرسی عادلانه شده است.
سوءاستفاده پلیس، از بین بردن ادله، انجام ندادن تحقیقات از سوی دادستان، دسترسی نداشتن حمید نوری به ادله و تبلیغات رسانهای گسترده علیه حمید نوری از جمه موارد نقض دادرسی عادلانه در پرونده حمید نوری به شمار میروند.
به گفته هیبتالله نژندیمنش، مشاور حقوقی خانواده حمید نوری، وی را به اتهام سوءاستفاده از نقض دادرسی محاکمه میکنند در حالی که خودش قربانی سوءاستفاده از دادرسی است.
سوءاستفاده پیس سوئد
یک شب قبل از برگزاری جلسه یازدهم دادگاه تجدید نظر، شبکه ۴ تلویزیون سوئد مستندی را پخش میکند و در آن مستند برای نخستین بار یک افسر پلیس سوئد که ایرانیالاصل است افشا میکند که از ابتدا در تحقیقات مقدماتی بوده است.
این امر برای وکلا به نوعی یک شگفتی است چرا که در تمامی اتفاقاتی که در روند تحقیقات میافتند وکلا باید در جریان قرار بگیرند و به عنوان مثال باید بدانند که بازجوهای نوری چه کسانی هستند، مترجمان چه کسانی هستند، چه جلساتی برگزار میشود و در این جلسات چه چیزهایی گفته میشود، اما اگر جلسهای وجود دارد که به دلایل امنیتی وکلا نمیتوانند حضور داشته باشند، صورت جلسه آن حتما باید در اختیار وکلا قرار بگیرد.
وکلای حمید نوری بعد از دادگاه بدوی و ۱۱ جلسه از دادگاه تجدید نظر به یکباره متوجه میشوند که فردی از ابتدا در جریان پرونده و تحقیقات وجود داشته که آنها بی اطلاع بودهاند و این فرد تحقیقاتی «سرّی و موازی» انجام داده است.
این افسر پلیس به نام «امید فرهند» که ادعا میشود عموی او در دهه ۶۰ در ایران اعدام شده است؛ این فرد به عنوان مترجم در پرونده حضور داشته و حتی برخی از اسنادی را که شکات ارائه میدادند این فرد ترجمه میکرده است، اقدام دیگر این فرد، انجام بازجویی بوده و حتی از «مصداقی» و چند نفر دیگر از شکات این فرد بازجویی به عمل آورده است.
موضوع سوء استفاده از دادرسی منصفانه چه در حقوق داخلی سوئد، چه در حقوق «کامن لو» انگلیس و آمریکا و حتی در کشورهایی مانند آلمان و فرانسه و حتی در چارچوب دیوان اروپایی حقوق بشر مطرح است. اثر سوءاستفاده از دادرسی منصفانه این است که بدون اینکه کیفرخواست از نظر ماهیتی رسیدگی شود باید بهطور کلی رد و رسیدگی متوقف شود.
از بین بردن ادله
حمید نوری در روند برگزاری دادگاه چه در مرحله بدوی و چه در مرحله تجدید نظر بارها در زندان هدف بازرسی و تفتیش قرار گرفت و نگهبانان زندان مدارکی را که او برای دفاع در دادگاه آماده کرده بود، از بین بردند.
صدها صفحه یادداشت را از حمید نوری گرفتند و تبلت او که دفاعیات در آن قرار داشت، از او گرفته، اطلاعات آن را تخلیه و سپس به وی بازگرداندند.
این یکی از مواردی است که بارها از سوی وکلای حمید نوری در دادگاه تجدید نظر به آن پرداخته شد و با این وجود پاسخهای ارائه شده از سوی دادگاه قانعکننده نبود.
دادگاه سوئد حتی متن حکم بدوی را بسیار دیرتر از موعد مقرر در اختیار حمید نوری قرار داد و عملا امکان دفاع موثر را از وی گفت.
تبلیغات گسترده علیه حمید نوری
از زمان بازداشت حمید نوری تا به امروز تبلیغات و هجمه گستردهای علیه حمید نوری از سوی سوئد صورت گرفته است.
رسانههای مختلف این اختیار را داشتند تا هرگونه که میخواهند به اتهامزنی علیه حمید نوری بپردازند.
اتهاماتی در این مدت از سوی رسانههای مختلف علیه حمید نوری مطرح شده که سند و مدرکی برای اثبات آنها ارائه نشده است.
مانعتراشی سوئد در مسیر حضور شاهدان حمید نوری
وکلای حمید نوری شهریور ماه گذشته در لایحهای خطاب به دادگاه تجدیدنظر اعلام کردند که تمایل دارند چند نفر از افرادی را که از کارکنان اصلی در زندانهای اوین و رجایی شهر و از اعضای کمیتههای عفو در دهه ۶۰ بودند، به عنوان شاهد به دادگاه معرفی کنند.
آنها در لایحه خود مشخصات این افراد را ارائه کردند. تنها یک پاسخ مثبت از دادگاه میتوانست نشان دهد که دادرسی علیه حمید نوری در مسیری عادلانه قرار دارد و برای حمید نوری و طرفداران عدالت ایجاد امیدواری کند.
با این حال، در کمال تعجب دادستانهای پرونده با این درخواست مخالفت کردند و نشان دادند که این تنها دادستانهای پرونده هستند که میتوانند شهود و ادله گزینشی خود را ارایه دهند و متهم این حق را ندارد.
این در حالی است که بنابر اصول و موازین دادرسی منصفانه، از جمله اصل برابری، هر دو طرف یک دعوای کیفری باید بتوانند ادله و شهود خود را به دادگاه ارائه کنند.
تهدید شاهدان حمید نوری به بازداشت
علاوه بر این در مهر ماه گذشته و پس از درخواست و اصرار وکلای حمید نوری، دادگاه سوئد پذیرفت که شهود حمید نوری میتوانند در دادگاه شهادت دهند، اما دادستان گفت که اگر شهود حمید نوری بخواهند در دادگاه حاضر شوند ممکن است دستگیر شوند، و این از عجیبترین رویدادهای تاریخی و قضایی سوئد است که شاهدان یک طرف دادگاه تهدید به بازداشت میشوند.
در نهایت قرار شد شهود حمید نوری به صورت ویدئو کنفرانس در دادگاه شهادت دهند، اما روند اداری مربوط به حضور شاهدان در دادگاه بسیار دیر صورت گرفت و به عنوان مثال ترجمه نامه مربوط به حضور شاهدان که ۱۰ سطر هم بیشتر نبود، یک ماه به طول انجامید.
انتهای پیام/