خبرگزاری میزان - دبیرخانه همایش ملی اندیشههای قضایی رهبر معظم انقلاب مستقر در پژوهشگاه با همکاری معاونت امور بینالملل قوه قضاییه و ستاد حقوق بشر و مرکز امور حقوقی بینالمللی ریاست جمهوری روز یکشنبه ۷ آبان ۱۴۰۲ ابعاد فاجعه انسانی غزه را از منظر حقوق بینالملل بررسی کرد.
حجت الاسلاموالمسلمین، مهدی هادی، رئیس پژوهشگاه قوه قضاییه در ابتدای این نشست، با اشاره به جنایتهای رژیم صهیونیستی در نوار غزه، اقدامهای رژیم صهیونیستی را نسلکشی و جنایت جنگی خواند.
وی گفت: اعتراف رژیم صهیونیستی به ارتکاب جنایتها بدون کوچکترین تلاشی برای توجیه این اقدامها، جای تاسف دارد؛ آنها دست به مظلومنمایی و تحریف واقعیت زدند و تحریف یکی از ویژگیهای بارز این رژیم است.
بیاعتباری سازوکارهای حقوق بشری در پی جنایتهای اخیر رژیم صهیونیستی بیش از گذشته آشکار شد
کاظم غریبآبادی، معاون امور بینالملل قوه قضاییه و دبیر ستاد حقوق بشر در نشست بررسی ابعاد فاجعه انسانی غزه از منظر حقوق بینالملل که به همت پژوهشگاه قوه قضاییه و با همکاری معاونت امور بینالملل قوه قضاییه و ستاد حقوق بشر و با حضور نماینده جهاد اسلامی و حماس، مقامات، وکلا و حقوقدانان و اساتید برجسته دانشگاه، روز یکشنبه، ۷ آبان ۱۴۰۲ در پژوهشگاه قوه قضاییه برگزار شد، گفت: نکته اول در این قضیه، توجه به ابعاد گسترده طوفان الاقصی است؛ یعنی همزمان با نگاه به جنایتهای رژیم صهیونیستی باید به ابعاد گسترده حماسه عظیم طوفان الاقصی توجه شود، زیرا این عملیات هیمنه رژیم صهیونیستی تا بن دندان مسلح و مورد حمایت کشورهای غربی را فروریخت و ساختارهای اطلاعاتی و امنیتی رژیم صهیونیستی را غافلگیر کرد.
غریب آبادی تصریح کرد: دلیل پاسخ وحشیانه و گسترده رژیم صهیونیستی و سراسیمگی سیاستمداران غربی برای سفر به اراضی اشغالی، قدرت نیروهای مقاومت و نگرانی از سرنوشت رژیم صهیونیستی است؛ این شکست برای رژیم صهیونیستی از سوی نیروهایی رخ داد که سالها تحت محاصره بودند و از لحاظ عده و تجهیزات بهیچ وجه در قیاس با ارتش رژیم صهیونیستی نیستند.
وی درباره زمان اجرای عملیات طوفان الاقصی، گفت: این عملیات یک شبه رخ نداد بلکه ریشه در جنایتهای مداوم رژیم صهیونیستی دارد؛ رژیم صهیونیستی ۷۵ سال اشغالگری کرده و طی این مدت کشورهای غربی از این رژیم حمایت کردند؛ سازمانهای بینالمللی زیادی نیز با سکوت خود از اشغالگری این رژیم حمایت کردند؛ این اشغالگری ۷ میلیون آواره، ۱۰۰ هزار شهید، صدها هزار مجروح بر جای گذاشته و اقدامات مختلف دیگر از سوی رژیم صهیونیستی علیه مردم بیدفاع غزه و فلسطین مانند محاصره همه جانبه و ... همگی باهم جمع شدند و حماسه هفت اکتبر را رقم زد.
دبیر ستاد حقوق بشر با اشاره به اینکه پیروزی مقاومت سبب چشمپوشی ما از جنایتهای رژیم صهیونیستی نمیشود، گفت: اتفاقی که در جریان است، جنگ نابرابری است که میان رژیم اشغالگر و فلسطین واقع شده است؛ ما شاهد جنگ یک رژیم اشغالگر علیه مردم بیگناه در غزه هستیم؛ در این مورد مردم فلسطین حق دفاع مشروع دارند نه رژیم اشغالگر و متجاوز.
غریبآبادی، ادامه داد: درخواست خویشتنداری از طرفین این ماجرا کار درستی نیست، زیرا یک طرف قضیه افراد تحت اشغال هستند و طرف دیگر یک رژیم اشغالگر؛ اینجا قضیه متفاوت است و چارچوب تحلیل باید اصلاح شود؛ چنین موضعگیریهایی کاملا سیاسی و در حمایت از رژیم صهیونیستی است؛ در دو طرف این قضیه توازنی وجود ندارد.
معاون امور بینالملل قوه قضاییه همچنین با اشاره به نتایج جنایتهای رژیم صهیونیستی طی ۲۲ روز علیه غزه، اظهار کرد: این جنایت بسیار بزرگی است؛ رژیم صهیونیستی در جنایتکاری خود هیچ تفکیکی قائل نیست؛ بیش از نیمی از شهدای فلسطینی زنان و کودکان هستند؛ روشهای میان مقاومت و رژیم صهیونیستی در این نبرد نابرابر یکی نیست؛ مقاومت اصول اسلامی و انسانی را رعایت میکند.
وی تاکید کرد: رژیم صهیونیستی در هفته اول حمله به غزه همه جنایتهای کیفری مانند جنایت جنگی، جنایت علیه بشریت و نسلزدایی و پاکسازی قومی و نژادی را مرتکب شد و نکته بارز این امر آن است که رژیم صهیونیستی برخلاف ادوار قبلی جنایتکاری خود، به جنایتهایش اعتراف نیز کرده است و تمامی سازوکارها و معاهدات بین المللی را به سخره گرفته است؛ این روند را از روز دوم حمله به غزه شاهدیم.
غریبآبادی با اشاره به اقرار مقامهای رژیم صهیونیستی به جنایت علیه غزه، گفت: آنها با وجود کشتار عظیم موفقیتی کسب نکردند؛ حتی نتوانستند پیشروی زمینی داشته باشند؛ این امر سبب دیوانگی رژیم صهیونیستی شد؛ باید یک رژیم غیرعقلانی را کنترل کرد و جلوی جنایتهایش را گرفت. ما ضمن ستایش حماسه مقاومت، به دنبال پیگیری جنایتهای جنگی رژیم صهیونیستی هستیم.
دبیر ستاد حقوق بشر با اشاره به معاهدات و کنوانسیونهای بینالمللی حقوق بشری و پیوستن رژیم صهیونیستی به شماری از آنها، تاکید کرد: این جنایات نشاندهنده ناکارآمدی سازوکارهای حقوق بشری است؛ این سازوکارها حتی قادر به موضعگیری مناسبی نیز نیستند تا چه برسد به اتخاذ اقدامات عملی برای توقف جنایات.
بنا به گفته غریبآبادی، بیاعتباری سازوکارهای حقوق بشری در پی جنایتهای اخیر رژیم صهیونیستی بیش از گذشته آشکار شد.
معاون امور بینالملل قوه قضاییه در ادامه به پیگیریهای حقوقی قضایی پرداخت و بیان کرد: وظیفه ما و کشورهای اسلامی در دستورکار قراردادن اقدامهای حقوقی و قضایی است؛ نباید این جنایتها فراموش شوند و باید با قدرت در مسیر حقوقی حرکت کنیم؛ مستندسازی جنایتهای رژیم صهیونیستی موضوع مهمی است که دنبال آن هستیم؛ مستندسازی باید به شیوه حقوقی انجام شود تا بهرهبرداری حقوقی و قضایی و همچنین سیاسی و حقوق بشری هم از آن انجام شود؛ تشکیل شبکه بین المللی وکلا و حقوقدانان برای طرح دعوا علیه رژیم صهیونیستی در محاکم خارجی دیگر اقدامی است که این روزها در حال پیگیری است؛ باید از ظرفیت محاکم مختلف برای رسیدگی به جنایتهای رژیم صهیونیستی استفاده شود؛ دولت فلسطین عضو دیوان بینالمللی است، اما پرونده شکایتش پیشرفتی نداشته است؛ در این رابطه باید ۲ کار انجام شود؛ شبکه حقوقدانان و وکلا و گروههای مردمی باید با دادستان دیوان مکاتبه کرده و وی را ترغیب کرده و تحت فشار قرار دهند تا جنایتهای رژیم صهیونیستی را بررسی کند؛ دولت فلسطین هم باید در این چارچوب اقدام کند.
وی همچنین گفت: پروندهای علیه جنایتهای مقامهای رژیم صهیونیستی در محاکم کشورمان باز شده است؛ ما این اقدام را براساس قوانین مصوب کشور خودمان انجام میدهیم تا جنایتهای رژیم صهیونیستی را پیگیری کنیم.
دبیر ستاد حقوق بشر در پایان با اشاره به ناکافی بودن اقدامهای صورت گرفته از سوی کشورها و سازمانهای بینالمللی، گفت: رئیس قوه قضاییه نامهای را برای همتایان خود در کشورهای اسلامی ارسال میکند تا از این طریق مقامهای کشورهای اسلامی ترغیب شوند براساس قوانین ملی و ظرفیتهای خود جنایتهای رژیم صهیونیستی را پیگیری کنند؛ ما امیدواریم سازمان همکاری اسلامی اقدامهای موثر و عملی را برای مقابله با جنایتهای رژیم صهیونیستی اتخاذ نماید؛ این اقدامها میتوانند از تشکیل دادگاه تا تحریم کالاها و شرکتهای صهیونیستی و اخراج سفرای این رژیم از کشورهای اسلامی باشد.
عدم رعایت انسانیت و نسلکشی موضوعهایی هستند که باید در بررسی حقوقی جنایتهای رژیم صهیونیستی مورد توجه قرار بگیرند
سید فضلالله موسوی، عضو هیئت علمی دانشگاه تهران، ضمن تشریح وضعیت غزه در سالهای اخیر بهویژه در پی اعمال محاصره رژیم صهیونیستی، اظهار کرد: جنایت اخیر رژیم صهیونیستی علیه غزه که بیسابقه است، نقض حقوق بشر، حقوق بشردوستانه و نقض همه اصول اخلاقی و انسانی است؛ رژیم صهیونیستی در تجاوز خود به غزه هیچ استثنایی قائل نیست و همه مکانها از جمله بیمارستانها، مساجد و کلیساها را هدف قرار میدهد.
موسوی در ادامه ضمن محکوم کردن بمباران بیمارستانهای غزه به بهانه هدف قرار دادن مواضع مقاومت، تاکید کرد: رژیم صهیونیستی نهتنها تعهدات بینالمللی خود را انجام نمیدهد، بلکه حقوق بشردوستانه را نادیده میگیرد؛ برخلاف تصور عمومی که بحث حقوق بشر را فقط مربوط به زمان صلح میداند، این حقوق هم در زمان صلح و هم در زمان جنگ باید رعایت شود؛ اصول عدم رعایت انسانیت و نسلکشی موضوعهایی هستند که باید در بررسی حقوقی جنایتهای رژیم صهیونیستی مورد توجه قرار بگیرد.
همه جنایتهای رژیم صهیونیستی در ادوار مختلف باید بهصورت یک مجموعه در نظر گرفته شود
هیبتالله نژندیمنش، عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبایی، بحث جنایتهای احتمالی رژیم صهیونیستی را مورد بررسی قرار داده و تاکید کرده که همه جنایتهای رژیم صهیونیستی در ادوار مختلف باید بهصورت یک مجموعه در نظر گرفته شود.
وی وضعیت غزه و افغانستان را بهترین زمینه مشاهده حقوق بینالملل از منظر عملی و وجود استانداردهای دوگانه خوانده و گفت: وضعیت در فلسطین نهتنها غیرحفوقی بلکه غیرانسانی و غیراخلاقی است؛ دستکم ۲ دسته از مباحث حقوق بینالمللی در موضوع فلسطین قابل بحث است: حقوق بشردوستانه و حقوق بشر.
استاد دانشگاه علامه طباطبایی ضمن اشاره به اعتراف مقامهای صهیونیست به الزامآور بودن حقوق بینالمللی بشردوستانه برای رژیم صهیونیستی، تاکید کرد: مقامهای صهیونیست و حقوقدانان حامی این رژیم مدعی هستند که تحولات غزه مربوط به قوانین اشغالگری نمیشود و این رژیم ملزم به رعایت اصول و نظام حقوقی اشغال نمیشود؛ این در حالی است که این ادعا نادرست است و عقبنشینی نظامیان صهیونیست از غزه بهمنزله پایان اشغالگری این منطقه نیست؛ اگرچه ظاهرا رژیم صهیونیستی از غزه بیرون رفته، اما مولفههای اقتصاد و امنیت غزه را همچنان در اختیار دارد و این منطقه را تحت محاصره قرار داده است.
وی ضمن اشاره به حملات هوایی رژیم صهیونیستی به غیرنظامیان در نوار غزه و تناقض این اقدام با اصول تفکیک و انسانیت، اظهار کرد: رژیم صهیونیستی از سلاحهای ممنوعه علیه غیرنظامیان غزه استفاده میکند؛ این اقدام و اقدامهای مشابه نشاندهنده بیتوجهی رژیم صهیونیستی به اصول مذکور است.
نژندیمنش، مجازات دستهجمعی از جمله قطع برق، آب و سوخت، هدف قرار دادن بیمارستانها، صدور دستور تخلیه بخشهایی از با هدف کوچاندن اجباری افراد، نسلزدایی، آپارتاید و آزار و اذیت فلسطینیهای ساکن غزه را جز بارزترین جنایتهای جنگی و جنایت علیه بشریت رژیم صهیونیستی خواند.
وی در پایان گفت: تنها راه پایان دادن به بحران فلسطین نهتنها برقراری صلح پایدار بلکه ایجاد عدالت پایدار است؛ برای تحقق این امر، باید موانع حق تعیین سرنوشت فلسطینیها و پایان دادن به اشغال از بین بروند.
رژیم صهیونیستی در جنایتهای خود علیه نوار غزه اصل تفکیک را رعایت نمیکند
ستار عزیزی، استاد دانشگاه بوعلی همدان درباره نقض اصل تفکیک از سوی رژیم صهیونیستی در نوار غزه، اظهار کرد: اصل تفکیک، اصلی بنیادین در حقوق بشردوستانه است و اهمیت زیادی دارد تا جان غیرنظامیان در امنیت بماند؛ ممنوعیت حمله به غیرنظامیان از بخشهای مهم این اصل است؛ شورای امنیت مانند باقی سازمانها و نهادهای بینالمللی این اصل را در درگیریهای مختلف مدنظر قرار داده است.
وی در ادامه گفت: رژیم صهیونیستی در جنایتهای خود علیه نوار غزه اصل تفکیک را رعایت نمیکند و هیچ توجیهی در این زمینه قابل قبول نیست.
به گفته عزیزی، از پیامدهای اصل تفکیک گسترش ترس است که براساس حقوق بشردوستانه ممنوع است؛ بنابراین تهدید رژیم صهیونیستی به تخلیه منطقه شمال غزه و کوچاندن اجباری مردم از طریق هدف قرار دادن غیرنظامیان غیرقانونی است.
این استاد دانشگاه با اشاره به فرافکنی رژیم صهیونیستی مبنی بر نبودن افراد غیرنظامی و بیگناه در غزه، صرف بیان این عبارات را نقض حقوق بشردوستانه خواند.
از نظر عزیزی، اقدامهای احتیاطی، اصل تناسب و اصل تفکیک از جمله اصول و قواعد حقوق بشردوستانهای هستند که از سوی رژیم صهیونیستی در حمله به نوار غزه نقض شدهاند.
وی در پایان به اقدامهای تلافیجویانه علیه غیرنظامیان از سوی رژیم صهیونیستی با استناد به عملیات طوفان الاقصی اشاره کرد و گفت: اقدامهای تلافیجویانه تا حد بسیار زیادی براساس حقوق بینالملل بشردوستانه ممنوع هستند و رژیم صهیونیستی با سواستفاده از ادعاهای واهی این اقدامها را علیه غیرنظامیان در غزه انجام میدهد.
ضرورت بررسی ابعاد فاجعه انسانی غزه از منظر حقوق بینالملل
احمد مومنی راد، استاد دانشگاه تهران، دیگر سخنران این نشست نیز ضمن تبریک پیروزی مقاومت و تسلیت بهدنبال شهادت شمار زیادی از مردم غزه، بر بررسی ابعاد فاجعه انسانی غزه را از منظر حقوق بینالملل تاکید کرد.
پیگیری جنایتهای ضد بشری رژیم صهیونیستی در غزه اهمیت زیادی دارد
ناصر ابوشریف، نماینده جهاد اسلامی در ایران با اشاره به سخنان غریبآبادی گفت: پیگیری جنایتهای ضد بشری رژیم صهیونیستی در غزه اهمیت زیادی دارد؛ رژیم صهیونیستی در حال ارتکاب نسلکشی در غزه است؛ در خال حاضر مهمترین کار فعال سازی سریع روند غزه است؛ روزانه هزار نفر در غزه به شهادت میرسد و ویرانی گستردهای در غزه رخ داده است.
وی در پایان گفت: غرب و آمریکا چراغ سبزی به جنایتهای رژیم صهیونیستی نشان دادند و این سبب شد تا جنایتهای این رژیم تبدیل به روند شود؛ در مقابل کسی به فکر احقاق حق مردم فلسطین نیست؛ جنگ ما علیه دشمن باید سریع، قوی و فراگیر باشد.
رژیم صهیونیستی اهل قانون و حقوق بشر نیست
خالد قدومی، نماینده حماس در ایران دیگر سخنران این نشست ضمن ابراز قدردانی از ایران برای توجه ویژه به موضوع فلسطین و نوار غزه، اظهار کرد: نکات مهمی از سوی دبیر ستاد حقوق بشر مطرح شد؛ رژیم صهیونیستی اهل قانون و حقوق بشر نیست و سازوکارهای حقوق بشری و سازمان ملل هم دغدغه حقوق بشری مردم غزه را ندارند؛ ما نباید خطوط قرمز خود را رد کنیم.
وی در ادامه گفت: ابراز نگرانیهایی مانند آنچه گوترش انجام داد، تغییر موضع نیست، آنها همچنان حامی رژیم صهیونیستی هستند؛ مسئله دفاع از خود برای فلسطین اهمیت بسیار زیادی دارد؛ نباید موضوع اشغالگری رژیم صهیونیستی هیچگاه به حاشیه برود.
قدومی درباره شهرکهای صهیونیستنشین و موضوعهای مطرحشده از سویی رژیم صهیونیستی درباره نقض حقوق این افراد، گفت: ما خواستار برخورد با این روند هستیم؛ شهرکها جز مناطق اشغالی هستند و شهرکنشینها پذیرفتهاند در مناطق جنگی سکونت یابند؛ عملیات نظامی مقاومت هم در این شهرکها و مناطق اشغالی ۱۹۶۷ انجام شد؛ برخلاف ادعاهای مطرحشده درباره کشته شدن اتباع دیگر کشورها در جریان طوفان الاقصی، باید گفت که این شهروندان خارجی در مناطق اشغالی چه میکردند؛ نباید شهروندان کشورهای مختلف به شهرکهای صهیونیستتشین فرستاده شوند.
وی درباره گذرگاه رفح نیز اعلام کرد: تفاهم نامه سابق مربوط به این گذرگاه با خروج رژیم صهیونیستی از غزه عوض نشده است و همین امر به این رژیم صهیونیستی فرصت مداخلهگری میدهد و مانع ورود کمکهای بشردوستانه به غزه میشود؛ این موضوع باید حل وفصل شود.
قدومی با اشاره به تصویب قطعنامههای مختلف در سازمان ملل، اظهار کرد: با وجود این رفح هنوز بازگشایی نشده است.
موضوع جنایتهای رژیم صهیونیستی علیه فلسطینی باید از جهت حقوقی پیگیری شود
احمدرضا توحیدی، مدیر پژوهشی علمی مرکز امور حقوقی و بینالمللی ریاستجمهوری، پس از ارائه توضیحاتی درباره وضعیت حقوقی نوار غزه، گفت: رژیم صهیونیستی مجموعه جنایتهایی را طی ۷۵ سال انجام داده و باید این موضوع را پیگیری کرد.
وی ضمن اشاره به مهمترین اقدامهای متعدد رژیم صهیونیستی در رابطه با تغییر ترکیب جمعیتی مناطق اشغالی فلسطینی، تاکید کرد: سیاست و عملکرد رژیم اسرائیل با هدف تغییر ترکیب جمعیتی در اخراج یا انتقال اجباری فلسطینیها از سرزمینهای اشغال شده و نیز نقلمکان و انتقال یهودیتبارها به سرزمینهای اشغال شده و ساخت شهرکهای یهودینشین سیاست و اقدامی برخلاف حقوق بینالملل بوده و میتواند جنایت علیه بشریت، جنایت جنگی یا هر ۲ باشد که بر این اساس، ناقض تعهدات حقوق بینالملل عام این رژیم است.
در غزه هم جنگ نظامی و هم جنگ حقوقی در جریان است
محمدهادی ذاکر حسین، عضو هیئت علمی دانشگاه تهران بهعنوان سخنران آخر این نشست، تاکید کرد: در غزه هم جنگ نظامی و هم جنگ حقوقی در جریان است؛ در جبهه جنگ حقوقی باید اقدام موثری انجام شود تا جنگ نظامی هم با موفقیت همراه شود.
وی تاکید کرد: توسعه ناگفتههای حقوق بینالملل باید انجام شود؛ باید گفته شود که اشغال یک امر غیرقانونی است و دفاع مشروعی برای رژیم اشغالگر وجود ندارد، باید هنجارسازی شود؛ باید وضعیت حقوقی شهرکنشینها مشخص شود؛ اینها افرادی هستند که با سکونت داوطلبانه در مناطق اشغالی شریک جنایتهای رژیم صهیونیستی هستند؛ این بحثهای حقوق بشری و بشردوستانه باید تعیین تکلیف شوند.
به گفته ذاکرحسین، هنجارسازی در این زمینهها باید در دستور کار قرار بگیرد؛ وی در پایان راهکارهایی را برای دستگاههای دولتی برای بررسی پرونده جنایتهای رژیم صهیونیستی ارائه کرد.
انتهای پیام/