به گزارش خبرنگار گروه اقتصاد ، در سالهای اخیر بانکها و موسسات مالی متعددی ایجاد شدند و به دلایل مختلف نتوانستند به حداقل هدف گذاریهای خودشان دست پیدا کنند و خدمات مناسبی به مشتریان خود ارائه دهند.
به همین منظور برای سامان دهی بانکها مدتی است که بحث ادغام آنها بخصوص بانکهایی که زیر نظر نهادهای نظامی هستند از سوی بانک مرکزی مطرح شده است.
در همین راستا با مرتضی اکبری مدیرعامل بانک قرض الحسنه مهر ایران به گفتوگویی مشروح پرداختیم که در ادامه میخوانید.
میزان: در چه شرایطی بحث ادغام بانک ها موسسات مالی مطرح می شود؟
اکبری: در شرایطی که اقتصاد وضعیت نرمالی دارد بحث ادغام بانکها لزومی ندارد، اما در وضعیت فعلی که در اقتصاد ما تورم حرف اول را میزند برای ساماندهی اوضاع بانکها بحث ادغام مطرح میشود.
میزان: ادغام بانکها چه مزیتی برای اقتصاد کشور خواهد داشت؟
اکبری: در سالهای اخیر بسیاری از افراد تلاش کردند تا بانک تاسیس کنند و با دریافت منابع خُرد افراد در حوزههای مختلف تسهیلات پرداخت کنند. در حالی که بانکها فقط هزینه میکنند و تسهیلاتشان باز نمیگردد ادامه فعالیتشان به صلاح اقتصاد نیست و در این میان بانک مرکزی با سیاست ادغام میتواند بانکها را یکپارچه کند تا مدیریت و نظارت بیشتری بر آنها داشته باشد.
میزان: در شرایط فعلی آیا ادغام بانکها کار ساده ایست؟
اکبری: با اینکه با ادغام بانکها هم در جذب سپرده و هم در تخصیصها میتوان بهترعمل کرد، اما این نکته حائز اهمیت است که ادغام کردن بانکها کار آسانی نیست.
زمانی که اعلام میشود ۵ بانک در یک بانک ادغام خواهد شد مردم گمان میکنند این کار ساده ایست، اما این بانکها هر کدام میزان سپرده و تعداد سپرده گذار مشخصی دارند و منابع آنها ممکن است در پروژههایی صرف شده باشد که با توجه به شرایط خاص اقتصادی امکان بازگشت آنها وجود نداشته باشد.
میزان: با ادغام بانک ها بدهی یانک ها چه می شود؟
اکبری: در این میان بحث پوشش بدهی بانکها در درجه اول اهمیت قرار دارد به طوریکه ابتدا باید در این مورد تعادل برقرار شود و بعد از آن تعیین شود که کسری بانک از چه طریق تامین خواهد شد.
در صورتی که تعادل و تراز در بانکها برقرار شود مشکلی رخ نمیدهد، اما در غیر این صورت کسریها در یک بانک جمع میشود وتمام سپرده گذاریها نیز به همان بانک واگذار میشود و، چون مالکیت بانکهای ادغام شونده با هم تفاوت دارد در این میان ممکن است برخی از بانکها متضرر شوند.
همچنین در جامعهای که تعداد بانکها روند افزایشی دارد برای رقابت مجبور میشوند از گزینههایی همچون افزایش نرخ سود استفاده کنند و منابع را جذب کنند، اما چون تسهیلاتشان به دلایل شرایط خاص اقتصادی باز نمیگردد و بانک مکلف است پول سپرده گذار را پس دهد و، چون بانک گردش مالی ندارد مجبور است برای اینکه پول سپرده گذار را پس بدهد سپرده جدید بگیرد که این مورد مشکل ساز است.
میزان: به نظر شما با شرایطی که اعلام کردید ادغام بانکها بازهم به صلاح اقتصاد کشور است یا خیر؟
اکبری: با اینکه ادغام بانکها کار سخت و پیچیده ایست، اما در حال حاضر بین بانکها رقابت کاذبی ایجاد شده که با بالابردن نرخ سود سپرده کسری خود را جبران میکنند و ادغام آنها میتواند کار مثبتی در نظام بانکی محسوب شود.
میزان: در شرایط فعلی اقتصاد کشور و میزان نقدینگی در جامعه وجود چه تعداد بانک منطقی است؟
اکبری: نظارت و مدیریت بانک نسبت به تعداد بانکها از اهمیت بیشتری برخوردار است به طوریکه بانکداری یک نظام مالی است و سهامدار آن باید توانایی مدیریت بانک را داشته باشد.در ابتدا باید نهادهای عمومی خدمتی را که میخواهند از بانکهای موجود مطالبه کنند و اگر بانکهای موجود ظرفیتشان تکمیل بود به فکر تاسیس بانک جدید باشند، اما در نظام بانکی کشور به حدی ظرفیت وجود دارد که تاسیس بانک جدید هیچ توجیهی ندارد.
میزان: با چه معیاری می توان وضعیت بانکی که قصد سپرده گذاری در آن را داریم را بسنجیم؟
اکبری: درنظام بانکی هر نهادی میتواند با بررسی نسبت کفایت سرمایه تشخیص دهد که کدام بانک اوضاع بهتری دارد به طوریکه اگر کفایت سرمایه بانک بالا بود این بانک پشتوانه خوبی دارد و خدمتی را که نیاز دارد از بانک مورد نظر درخواست کند.
میزان: به نظر شما چرا بحث ادغام بانکهای نظامی مطرح شده است؟
اکبری: در موضوع ادغام بانکهای نظامی ممکن است خیلی از آنها مشکل ساختاری یا مالی نداشته باشند، اما شاید این موضوع مطرح است که یک بانک برای تمام نهادهای نظامی کافی است. اما در این میان بانک مرکزی از نظر فنی موضوع را بررسی میکند و آینده بانکها را پیش بینی میکند و، چون احساس خطر میکند برای ادغام بانکها برنامه ریزی میکند.
میزان: آیا در زمینه ادغام بانکها سهامدار بانک میتواند مخالفت خود را اعلام کند و اینکه تکلیف بانکهای در حال ادغام با مخالفت سهامدار چه میشود؟
اکبری: در نظام بانکی کشور اینکه سهامدار در امور بانک بخواهد مخالفت کند خیلی قابل قبول نیست، چون سهامدار فقط بحث منافع خودش در میان نیست و در این بین منافع تعداد زیادی از سپرده گذاران مطرح است که نباید خدشهای به سپردههای آنها وارد شود و در این میان بانک مرکزی باتوجه به شرایط هر بانک برای ادغام آن تصمیم گیری می کند و منافع تمام افراد را در این زمینه مد نظر دارد.
بانک مرکزی در بحث ادغام، با بررسی وضعیت بانک و پیش بینی آینده آن تصمیم ادغام هر بانک یا موسسه ای را می گیرد و سهامدار در این زمینه نمی تواند مخالفتی داشته باشد.