به گزارش خبرنگار گروه اقتصاد ، چای یکی از محصولاتی است که در ایران طرفداران بسیاری دارد و کشت چای از گذشتههای دور در شمال کشور متداول بوده است اما، در دورهای کشت این محصول در کشور رو به کاهش گذاشت و باغات چای بسیاری به حال خود رها شدند اما، مدتی است که کشت و تولید چای در کشور رونق گرفته است، برای پی بردن به اوضاع احوال صنعت چای کشور گفتوگویی با محمدولی روزبهان رئیس سازمان چای صورت گرفته که در ذیل میخوانید.
میزان: چه مقدار از مطالبات چایکاران پرداخت شده است؟
روزبهان: امسال علی رغم کاهش شدید بارندگی ۱۰۸ هزار تن برگ سبز برداشت کردیم که ارزش ریالی این برگها حدودا ۲۰۳ میلیارد تومان است که سهم دولت ۱۲۲ میلیارد تومان و سهم کارخانجات ۸۱ میلیارد تومان است.
دولت سهم خود را کاملا پرداخت کرده و قدرالسهم کارخانجات هنوز به جهت اینکه معمولا تا پایان سال مابقی چای خود را میفروشند هنوزکامل پرداخت نکردند.
در حال حاضر ۱۸۹ میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومان یعنی حدود بیش از ۹۳ درصد بهای محصول را به چایکاران پرداخت کردیم و نزدیک ۱۴ میلیارد تومان دیگر باقی مانده است.
میزان: چه میزان چایهای تولیدی به فروش میرود چه مقدار در انبارها باقی میماند؟
روزبهان: سالهای گذشته تولیدکنندگان نمیتوانستند همه محصول خودشان را به فروش برسانند و بعضا برای سالهای بعد باقی میماند که بسیاری از محصولاتشان حتی به چایهای غیر قابل مصرف تبدیل میشد که با اقداماتی که صورت گرفت از جمله تاسیس مجدد سازمان چای تقریبا ازسال ۸۹ به بعد دیگر چای در انبارها نماند وهمه چایها به فروش میرود، وما خوشحالیم که بگوییم میزان مصرف چای ایرانی روند رو به رشدی را داشته است.
میزان: حجم تولید و فروش چای کشور چه میزان است؟
روزبهان: طبق آمار در سال ۹۳، ۱۴ هزار و ۶۰۰ تن چای خشک تولید شد که حدود ۳۵ درصد از چای تولیدی در انبارها باقی ماند و به فروش نرفت اما، علیرغم اینکه در سال ۹۵، ۳۱ هزار تن چای تولید کردیم همه چای تولیدی ما به فروش رسید و امسال هم که ۲۴ هزار تن چای خشک تولید کردیم با رویکرد مثبتی که مردم داشتند قسمت اعظم این چای یعنی بالای ۸۰ درصد به فروش رفته و مقدار باقی مانده در مدت زمان کم آینده به فروش میرسد.
میزان: آیا روند تولید چای در این چند ساله مثبت بود؟
روزبهان: اگر سال ۹۲ را شاخص قرار دهیم ما درسال ۹۲ حدوداً ۹۰ هزار تن چای تولید کردیم در سال ۹۶ علی رغم کاهش نزولات جوی حدود ۱۰۸ هزار تن چای تولید کردیم یعنی اگر بخواهیم مقایسه کنیم این روند به سمت مثبت در حال حرکت است و روند کاهشی که در سالهای ۹۱، ۹۲ و ۹۳ داشتیم قطع شده و روند رو به رشد داشتیم.
میزان: آیا این رشد منجر به افزایش درآمد چایکاران هم شده است؟
روزبهان: بله، درآمد چایکاران در سال ۹۲ حدودا ۷۰ میلیارد تومان بوده که در سال ۹۶ به حدود ۲۰۳ میلیارد تومان رسیده است.
میزان: برای حمایت از چایکاران چه اقداماتی از سوی دولت انجام شده است؟
روزبهان: دولت با تشکیل صندوقهای حمایت ازجمله صندوق حمایت ازصنعت چای کشورو پرداخت حق السهم چایکاران به آن صندوق و با توجه به اینکه چایکاران برای عضویت دراین صندوق هیچ پولی هم پرداخت نکردند از این صنعت حمایت میکند.
همچنین در سال ۹۵ حدودا ۳۲ میلیارد تومان به کارخانجات و چایکاران وام پرداخت کردیم، در صورتی که مقدار این وام در سال ۱۳۹۲، صفر بوده همچنین ضریب خود کفایی را از حدود ۱۸ درصد، در سال ۹۳ به حدود ۲۳ درصد در سال ۱۳۹۵ رساندیم و حمایتهای دیگری که دولت انجام داده و از جمله اینکه پرداخت وامهای بهزراعی برای انجام انواع هرس، هرس کفبر، هرس کمربر که ارقام ۶ میلیون تومان و ۵ میلیون تومان وام را به چایکاران پرداخت کردیم و برای اینکه چایکاران به فکر بهزراعی باغات خودشان باشند وام بدون بهره و کارمزد به آنها پرداخت شده و بازپرداخت آن هم طی ۵ سال و با دو سال تنفس صورت میگرفت که این اقدامات منجر به این شده که صنعت روند رو به رشدی را دارد.
میزان: چه میزان سرمایه گذاری در صنعت چای صورت گرفته است؟
روزبهان: در سال ۹۲ حدودا ۲ میلیارد تومان درکارخانجات سرمایه گذاری شد، اما درسال ۹۵، ۱۹ میلیارد تومان سرمایه گذاری در کارخانجات داشتیم که این بیانگر این است که روند مثبت شده هر چند هنوز نیاز به حمایتهای بیشتری از این صنعت وجود دارد از جمله افزایش قیمت تضمینی که البته در مقایسه با سال ۹۲، ۱۱۵ درصد رشد داشته است.
میزان: چه تعداد کارخانه چای در کشور وجود دارد؟
روزبهان: حدود ۱۵۱ کارخانه چای سازی فعال در کشور وجود دارد که اگر بخواهیم آمار اشتغال مقطعی و موقت آن شامل برداشت و هرس، حمل ونقل وسایر بخشها را در نظر بگیریم نزدیک به ۱۰۰ هزار خانوار دراین صنعت، درصد قابل توجهی ازمخارج زندگیشان را از این طریق تامین میکنند.
میزان: قیمت خرید تضمینی چای برای سال ۹۷ چقدر تعیین شده است؟
روزبهان: قیمت تضمینی سال ۹۷ هنوز از طرف شورای اقتصاد تصویب نشده است اما، قیمت خرید تضمینی چای در سال ۹۶، برگ سبز درجه یک ۲ هزار و ۶۲۴ تومان و درجه ۲ یک هزار و ۴۶۹ تومان بود.
میزان: آیا چای ارگانیک هم در کشور تولید میشود؟
روزبهان: در کشور برای تولید برگ چای از سم استفاده نمیکنیم و تنها کشوری هستیم که به صورت طبیعی این کار را انجام میدهیم یعنی چای تولید داخل یک محصول سالم است، برای تبدیل شدن به محصول ارگانیک لازم است که از کود هم استفاده نکنیم که البته بسیاری از باغات ما از کود شیمیایی استفاده میکنند و درصدی از باغات هم از کود شیمیایی استفاده نمیکنند و از کود دامی استفاده میکنند اما، ویژگی عدم استفاده از سم یک ویژگی بسیار مهمی است که به عنوان چای سالم را بر محصول ما اطلاق میکند که این ویژگی در کل کشورهای توزیع کننده منحصر به فرد است البته تولید محصول کاملاً ارگانیک نیز در دست اقدام است.
میزان: در حال حاضر مردم در سالهای اخیر چه میزان چای مصرف کردند.
روزبهان: تقریبا همه تولیدات ما بلافاصله مصرف میشود و در حال حاضر حداکثر ۲۰ درصد چای ما باقی مانده که با توجه به اینکه حدودا بیش از دوماه به آغاز دوره بهره برداری باقی مانده این حدود ۴۰۰۰ تن باقی مانده طی یکی دو ماه آینده به فروش میرسد.
میزان: آیا چای سفید در تولید میشود و قیمتش چقدر است؟
روزبهان: چای سفید بخشی از بوته چای هست که معمولا بیشتر در بهار برگهای باز نشده را که در حال جوانه زدن است که به آن برگ لول شده میگویند را برداشت میکنند و طی فرایندی که بر روی آن انجام میدهند به دست میآید که قیمت هر کیلوگرم آن بیش از یک میلیون تومان قیمت دارد البته مقدار تولید آن کم است یعنی در سال حدود ۱۰۰ تا ۱۵۰ کیلوگرم بیشتر تولید نمیشود.
میزان: چای ایرانی وخارجی با چه قیمتی به دست مصرف کننده میرسند؟
روزبهان: چای داخلی از هر کیلوگرم ۸ هزار تومان و ۱۰ هزار تومان شروع میشود و در بازار تا قیمت ۳۵ هزار تا ۴۰ هزار تومان هم به فروش میرسد البته با درصدهای متفاوت حجمی، چای خارجی هم معمولا با قیمتهای تا ۳۰ هزار، هزار ۳۵ و ۴۰ هزار تومان به فروش میرسد و حتی بیشتر، یعنی سقف قیمت چای داخلی خوب و چای خارجی که تو بازار عرضه میشود تقریبا یک قیمت است اما، چون چای داخلی انواع مختلفی کف آن حدود ۸ هزار تا ۱۰ هزارتومان است.