به گزارش خبرنگار گروه فرهنگی ، حضرت معصومه(س) در چند ویژگی شاخص بودند و کمتر به آن ها پرداخته شده است. مواردی از زندگی و ویژگی های ایشان که باعث برجستگی شخصیت حضرت شده است. این یادداشت به بررسی این مسائل می پردازد.

تولد حضرت معصومه سال 173 هجری قمری و وفاتش درسال 201 هجری قمری دهم ربیع الثانی است.

محل اقامت حضرت معصومه سلام الله علیها درقم

یکی از شیعیان به نام موسی بن خضرج، در میدان میر قم سرایی داشت که در مرکز شهر قم واقع و مکان عبادت گاه حضرت بود که بعد از ورودش به شهر قم درآن اسکان گزید.

پس از وفات حضرت معصومه(س) ایشان آن سرای را دست نخورده باقی گذاشت که درآن قسمتی به عبادت گاه حضرت معروف است. این محل درحال حاضر به بیت النور معروف است که مردم برای به جای آوردن نماز تیمنا وتبرکا مراجعه می کنند.

همانطور که در روایات هم اشاره شد پیش از وفات حضرت معصومه دراین شهر اهل بیت (ع) از شهر قم به عنوان شهر آل محمد نام برده اند و خبرداده اند که بزودی یکی از اهل بیت ما در این شهر مدفون خواهد شد و مرکزی برای ما اهل بیت خواهد شد.

تسبیح حضرت معصومه

یکی دیگر از شباهت های حضرت معصومه به فاطمه زهرا (س) تسبیح ایشان است که تفاوت اندکی با تسبیح حضرت زهرا سلام الله علیها دارد تنها جای الحمدلله و سبحان الله جابجا می شود و این از اختصاصات حضرت معصومه (س) است که همچون فاطمه زهرا سلام الله علیها تسبیح دارند.

34 مرتبه "الله اکبر"، 33مرتبه "سبحان الله"، 33 مرتبه "الحمدلله".

چند روایت درفضیلت زیارت حضرت معصومه سلام الله علیها

عن الصادق عليه السلام قال" :إِنَّ لِلَّهِ حَرَماً وَ هُوَ مَكَّةُ أَلَا إِنَّ لِرَسُولِ اللَّهِ حَرَماً وَ هُوَ الْمَدِينَةُ أَلَا وَ إِنَّ لِأَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ حَرَماً وَ هُوَ الْكُوفَةُ أَلَا وَ إِنَّ قُمَّ الْكُوفَةُ الصَّغِيرَةُ أَلَا إِنَّ لِلْجَنَّةِ ثَمَانِيَةَ أَبْوَابٍ ثَلَاثَةٌ مِنْهَا إِلَى قُمَّ تُقْبَضُ فِيهَا امْرَأَةٌ مِنْ وُلْدِي اسْمُهَا فَاطِمَةُ بِنْتُ مُوسَى وَ تُدْخَلُ بِشَفَاعَتِهَا شِيعَتِي الْجَنَّةَ بِأَجْمَعِهِم"ْ. "خداوند حرمى دارد كه مكه است پيامبر حرمى دارد و آن مدينه است و حضرت على (ع) حرمى دارد و آن كوفه است و قم كوفه كوچك است كه از 8 درب بهشت سه درب آن به قم باز مى شود. زنى از فرزندان من در قم از دنيا مى رود كه اسمش فاطمه دختر موسى (ع) است و به شفاعت او همه شيعيان من وارد بهشت مى شوند . بحارالانوار(ط-بیروت) ج 57 ، ص 228 ، ح 59

عن الرضا(ع) قال: "يا سعد من زارها فله الجنة".

امام رضا علیه السلام فرمود هرکس حضرت فاطمه معصومه دختر موسی بن جعفر علیه السلام را زیارت کند بهشت براو واجب است.

بحارالانوار(ط-بیروت) ج 57 ، ص 228 ، ح 60

حَدَّثَنَا أَبِي وَ مُحَمَّدُ بْنُ مُوسَى بْنِ الْمُتَوَكِّلِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالا حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ هَاشِمٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ سَعْدِ بْنِ سَعْدٍ

 قَالَ: سَأَلْتُ أَبَا الْحَسَنِ الرِّضَا ع عَنْ زِيَارَةِ فَاطِمَةَ بِنْتِ مُوسَى بْنِ جَعْفَرٍ ع فَقَالَ مَنْ زَارَهَا فَلَهُ الْجَنَّةُ.

عیون اخبار الرضا ج 2 ، ص 267

عَنِ ابْنِ الرِّضَا ع قَالَ:

 مَنْ زَارَ قَبْرَ عَمَّتِي بِقُمَّ فَلَهُ الْجَنَّةُ.

امام جواد علیه السلام - كسى كه عمه ام را در قم زيارت كند پاداش او بهشت است .

کامل الزیارات ص 324

امام رضا علیه السلام : من زارها عارفاً بحقّها فله الجنة(1)

 كسى كه آل حضرت را زيارت كند در حالى كه آگاه و متوجه شأن و منزلت او باشد به بهشت مى رود.

همچنین می فرماید: کسی که مرقد معصومه علیها السلام را در قم زیارت کند، مانند آن است که مرا زیارت کرده است.(ریاحین الشریعه،ج5،ص35)

همانطور که ملاحظه می شود روایات از امام صادق، امام رضا و امام جواد (ع) درباره حضرت معصومه (س) وارد شده است که روایت امام ششم حتی قبل از وفات ایشان است.

مرحوم آيت اللّه سيّد محمود مرعشى نجفى، پدر بزرگوار آيت اللّه سيد شهاب الدين مرعشى (ره) بسيار علاقه مند بود كه محل قبر شريف حضرت صدّيقه طاهره (س) را به دست آورد. ختم مجرّبى انتخاب كرد و چهل شب به آن پرداخت. شب چهلم پس از به پايان رساندن ختم و توسّل بسيار، استراحت كرد. در عالم رؤيا به محضر مقدّس حضرت باقر يا امام صادق (ع) مشرّف شد.

امام به ايشان فرمودند: "عَلَيْكَ بِكَرِيمَةِ اَهْل ِ الْبَيت ِ". "يعنى به دامان كريمه اهل بيت چنگ بزن" .

ايشان به گمان اينكه منظور امام (ع) حضرت زهرا(س) است، عرض كرد: «قربانت گردم، من اين ختم قرآن را براى دانستن محل دقيق قبر شريف آن حضرت گرفتم تا بهتر به زيارتش مشرّف شوم.»

امام فرمود: "منظور من، قبر شريف حضرت معصومه در قم است". سپس افزود: "به دليل مصالحى خداوند مى خواهد محل قبر شريف حضرت زهرا(س) پنهان بماند; از اين رو قبر حضرت معصومه(س) را تجلّى گاه قبر شريف حضرت زهرا(س) قرار داده است. اگر قرار بود قبر آن حضرت ظاهر باشد و جلال و جبروتى براى آن مقدّر بود، خداوند همان جلال و جبروت را به قبر مطهّر حضرت معصومه(س) داده است". مرحوم مرعشى نجفى هنگامى كه از خواب برخاست، تصميم گرفت رخت سفر بر بندد و به قصد زيارت حضرت معصومه (س) رهسپار ايران شود. وى بى درنگ آماده سفر شد و همراه خانواده اش نجف اشرف را به قصد زيارت كريمه اهل بيت ترك كرد.

زبدة التصانيف، ج ٦، ص ١٥٩، به نقل از كريمه اهل بيت، ص ٣

سعید شمس

کارشناس علوم قرآنی