: به گفته کارشناسان و نمایندگان مردم در مجلس اقتصاد مقاومتی که بارها مورد تاکید مقام‌های ارشد نظام اسلامی قرار گرفته است، تنها یک برنامه کوتاه مدت برای عبور از گردنه تحریم‌ها نیست و تک تک بندهای آن نقشه راه بلند مدت اقتصاد ایران است. به گفته آنها اقتصاد مقاومتی نسخه نجات اقتصاد در شرایط مختلف از جمله رفع تحریم‌هاست.

به گزارش خبرنگار اقتصادی میزان، «اقتصاد مقاومتی» اولین بار در دیدار کارآفرینان با مقام معظم رهبری در شهریور سال 1389 مطرح شد. در همین دیدار، رهبر معظم انقلاب اقتصاد مقاومتی را معنا و مفهومی از کارآفرینی معرفی و برای نیاز اساسی کشور به کارآفرینی نیز دو دلیل فشار اقتصادی دشمنان و آمادگی کشور برایی جهش را معرفی کردند.

برای مفهوم اقتصاد مقاومتی در همین مدت زمان کم، تعاریف متفاوتی ارائه شده که هر کدام از جنبه‌ای به این موضوع نگاه کرده‌اند. در این میان، تعریف جامع و کامل از اقتصاد مقاومتی را خود رهبر فرزانه انقلاب ارائه داده اند. ایشان در دیدار با دانشجویان فرمودند: «اقتصاد مقاومتی یعنی آن اقتصادی که در شرایط فشار، در شرایط تحریم، در شرایط دشمنی ها و خصومت های شدید می تواند تعیین کننده رشد و شکوفایی کشور باشد.»

لزوم آمایش اقتصادی برای رونق تولید
از مهمترین اصول اقتصاد مقاومتی است مقوله تولید و اهمیت به این بخش است. کارآفرینی و تولید در کشور همواره با ضعف و رکود مواجه است. اما رییس مجمع کارآفرینان ایران معتقد است که باید آمایش اقتصادی در بخش تولید انجام دهیم.

محمدرضا دیانی در گفت‌وگو با میزان در خصوص مقوله اقتصاد مقاومتی و چگونگی عملیاتی کردن این مهم می‌گوید: ما نیازمند یک آمایش اقتصادی هستیم یعنی اینکه مشخص کنیم سهم استفاده از منابع ملی کشور یا سهم استفاده از تسهیلات یا انرژی ارزان در بخش های مختلف صنعتی باید چه میزان باشد، یا سهم دهی از بخش تشویق‌ها باید به چه صورت باشد.

وی در پاسخ به اینکه چطور می توان اقتصاد مقاومتی را نسخه نجات اقتصاد کشور در هر شرایطی دانست، می‌گوید: اینکه چگونه اقتصاد مقاومتی به غیر از وضعیت تحریم‌ها، در هر شرایطی نسخه نجات اقتصاد باشد فقط یک راهکار عملی دارد و آن اینکه بخش تولید را با یک برنامه ریزی درست و منظم ساماندهی کنیم. از طرفی تولیدکنندگان کالا و خدمات با ارتقای کیفیت تولیدات شان باید ندای مقام معظم رهبری را پاسخ گویند و اقتصاد مقاومتی را عملیاتی کنند.

مدیرعامل اتحادیه انجمن لوازم خانگی ایران با اشاره به اینکه باید سیاست‌های تشویقی را به نسبت آمایش اقتصادی برنامه ریزی و تقسیم بندی کنیم، می افزاید: مبنای آمایش اقتصادی را باید بر مبحث تولید در نظر بگیریم و با ارتقای تولید و توجه ویژه به این حوزه سیاستهای تشویقی را در نظر بگیریم.

به اعتقاد این تولیدکننده، یک تفکر غلط باعث شده عده ای سیاست گذاری اشتباهی در اقتصاد کشور داشته باشند، اینکه برخی افراد معتقدند باید به سمت اقتصاد آزاد و جهانی رفت.

دیانی می گوید: ما مخالف این موضوع نیستیم که باید به سمت اقتصاد جهانی رفت اما تجارت جهانی واقتصاد آزاد به معنی باز کردن درهای کشور به سمت کالاهای خارجی نیست، قطعا با دقت در کشورهایی هم که خود صادرکننده بین المللی هستند و بازارهای بزرگ صادراتی را در اختیار دارند، در می یابیم که این کشورها سیاست های تعرفه های ترجیحی و حمایتی از صنایع خود دارند و فروش کالاهای داخلی واستفاده از منابع داخلی را جزو سیاستهای جدی خود می دانند.

وی ادامه می دهد: از طرفی برخی تاکید دارند که برای ایجاد رقابت باید کالاهای خارجی وارد شود اما به اعتقاد ما این طور نیست، ما می توانیم با سازماندهی مصرف کنندگان مختلف و انجمن‌های مصرف کننده، مطالبات مصرف کننده از تولید کننده بالا ببریم نه اینکه بازار را در اختیار خارجی ها بگذاریم.

به گفته دیانی روش‌های دیگری برای افزایش رقابت و کیفیت وجود دارد مثل سیاست‌های تشویقی و تنبیهی یا مطالبات مصرف کنندگان، که اینها راهکارهایی است که بتوان به ندای مقام معظم رهبری پاسخ گفت.

این تولید کننده با بیان اینکه تولید کنندگان کالا و خدمات با ارتقای کیفیت و پرداختن به انتظارات مردم باید اقتصاد مقاومتی در عمل نشان دهند، می گوید: با ارتقای کیفیت تولیدات داخل، باید ندای ایشان را پاسخ گوییم.

دولتی‌ها باید به بخش خصوصی واگذار شود
در سال‌های اخیر واگذاری بخش دولتی و شرکتهای زیر مجموعه دولت به بخش خصوصی مورد تاکید ویژه قرار داشته و شاید این مقوله را بتوان یکی از راههای عملیاتی شدن اقتصاد مقاومتی دانست.

یکی از اعضای کمیسیون اقتصادی مجلس با تاکید بر واگذاری بخش دولت به بخش خصوصی می‌گوید: با توجه به زیان‌های انباشت شده شرکت‌های دولتی و هزینه‌های سنگین جاری که این شرکت‌ها در سالهای متمادی داشته اند، واگذاری کردن به بخش خصوصی باید از اولویت‌ها قرار گیرد.

موسی‌الرضی ثروتی در گفت‌وگو با میزان با بیان اینکه شرکت‌های دولتی مشکلاتی عدیده داشته‌اند، می‌افزاید: به دلیل نبود بهره‌وری و پایین آمدن کارایی و ضرر و زیان شرکت‌های دولتی و طبق اصل 44 قانون اساسی باید شرکت‌های دولتی به بخش خصوصی واگذار شود و در واقع مردمی شود حال یا به شکل تعاونی فراگیر ملی یا بخش خصوصی یا شرکت‌های سهامی که بنا بر فرمایش مقام معظم رهبری مسئولیت این کار را مردم باید عهده‌دار شوند.

نماینده مردم بجنورد معتقد است: تعداد زیادی از شرکت‌های دولتی به بخش‌های غیردولتی واگذار شدند اما به نوعی خصولتی محسوب می شوند و خصوصی هم نیستند اما طبق این تاکید در نهایت باید کل اقتصاد در اختیار مردم باشد، هر کجا مردم نتوانستند ورود پیدا کنند دولت ورود کرده و مسائل اقتصادی را انجام دهد.در نهایت باید تلاش کنیم اقتصاد مردمی شود و مردم در تمامی زمینه ها حضور یابند.

در حوزه اقتصاد مقاومتی اقدامی عملی مشاهده نشده است
گفتنی است با وجود تاکیدات مکرر مقام عظمای ولایت بر مقوله اقتصاد مقاومتی تاکنون اقدامات مقطعی انجام شده، همایش‌ها، سمینارها، نمایشگاه‌های مختلف در این حوزه برپا شده اما اقدام عملی و تاثیرگذار که نقطه قوتی برای عملیاتی شدن اقتصاد مقاومتی باشد، هنوز مشاهده نشده است.

رییس کمیسیون عمران مجلس معتقد است: هر چند اقتصاد مقاومتی موضوعی است که در دراز مدت اثراتش نمایان خواهد شد اما با این حال متاسفانه تاکنون اقدام عملی مشاهده نشده است.

سید مهدی هاشمی در گفت‌وگو با میزان در مورد تحقق و اهمیت سیاست‌های اقتصاد مقاومتی، می گوید: مقام معظم رهبری همواره اقتصاد مقاومتی را پیش نیازی برای حل مشکلات مردم می‌دانند که نیاز است در جامعه مورد توجه ویژه قرار گیرد. امسال هم موضوع اقتصاد مقاومتی در راستای فرهنگ با عزم ملی و مدیریت دقیق مد نظر ایشان و مطالبه اصلی و اساسی‌شان بوده است.

نماینده تهران در مجلس شورای اسلامی با اشاره به ملاقات ماه گذشته جامعه مهندسان با مقام معظم رهبری در روز مهندس می افزاید: ایشان در این دیدار، توجه به سیاست های اقتصاد مقاومتی را متذکر شده و فرمودند «با تکرار زبانی هیچ اتفاقی نمی‌افتد بلکه باید این مسئله در مجلس و دولت به طور جدی بررسی شود که برای اقتصاد مقاومتی به مفهوم حقیقی، چه کارهایی انجام شده و چه کارهایی باید انجام شود.»

هاشمی با اشاره به اینکه هر چند موضوع اقتصاد مقاومتی موضوعی است که در دراز مدت اثراتش نمایان خواهد شد، می‌افزاید: اما با این حال متاسفانه تا کنون اقدام عملی مشاهده نشده است.

به گفته وی چندین سال است که نسخه اقتصاد مقاومتی از سوی بزرگان نظام تاکید می‌شود اما دولت اقدامی موثر در این زمینه انجام نداده است و تا کنون گزارش مشخصی در این خصوص به ویژه در حمایت از تولید داخلی و تقویت اشتغال ارائه نشده است.

.......................................
گزارش از فاطمه سیروس