به گزارش خبرنگار گروه سیاسی ، آنطور که «مارک شورت» یکی از نزدیکان ترامپ و مدیر سیاستگذاری کاخ سفید گفته است، رئیسجمهور آمریکا در سفر اخیرش به هامبورگ آلمان جهت شرکت در اجلاس گروه 20، در جریان رایزنی با روسا و مقامات کشورهای شرکت کننده، بر لزوم توقف مراودات و تبادلات تجاری سایر کشورها با ایران تاکید کرده است.
این تلاش و جهد ترامپ را باید گام برداشتن در جهت نقض صریح و مستقیم برجام دانست؛ در واقع آمریکا نه تنها خود به تعهدات برجامیاش بیاعتناست که حتی سایر کشورها را هم از اجرای تعهداتشان باز میدارد.
تعهدات برجامی آمریکا
طبق برجام، آمریکا موظف است شرایط و امکانات لازم را برای تسهیل و تسریع در مراودات تجاری با ایران فراهم آورد؛ بند 22 این سند بینالمللی تصریح دارد که آمریکا به نحو مشخص شده در پیوست 2 و منطبق با پیوست 5، اجازه فروش هواپیماهای مسافری و قطعات و خدمات مربوطه به ایران؛ مجوز اینکه اشخاص غیرآمریکایی که در مالکیت یا کنترل اشخاص آمریکایی هستند، به نحو منطبق با برجام با ایران مشارکت نمایند؛ و مجوز واردات فرش و مواد غذایی از مبدا ایران به آمریکا را صادر خواهد کرد.
همچنین بند 19 برجام تصریح دارد که اتحادیه اروپا موظف به حمایت مالی از تجارت با ایران و متعهد به پرداخت خدمات مالی و وامهای ترجیحی به دولت ایران و سرمایهگذاری در حوزههای نفت و گاز و پتروشیمی در ایران است.
مطابق با بندهای مذکور از سند برجام و سایر مفاد این سند، هم آمریکا و هم اتحادیه اروپا در قبال مراوده و تعامل اقتصادی با ایران متعهد شدهاند؛ از اینرو تلاش و جهد رئیسجمهور آمریکا برای منصرف کردن شرکای اروپاییاش از معامله و تعامل با ایران علنا اقدامی ضدبرجامی محسوب میشود که ضرورت دارد در روز سیام تیرماه که جلسه بعدی کمیسیون مشترک برجام برگزار خواهد شد، مورد دقت نظر و شکایت طرف ایرانی قرار گیرد.
اطمینان دادن مجدد موگرینی
البته به نظر میرسد، برجامستیزیهای ترامپ در حاشیه اجلاس گروه 20 چندان موثر نبوده است، چرا که «فدریکا موگرینی»، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا شب گذشته در نشست خبری با «سرگئی لاوروف» وزیر خارجه روسیه اعلام داشته که بر تعهد مشترک خود برای اجرای کامل توافقنامه هستهای با ايران پایبندیم.
سختگیری به ایران در شرایطی که ...
اما تلاش رئیسجمهور آمریکا برای توقف و انسداد همین بهرهگیری اقتصادی نیمبند ایران از مزایای برجام، در شرایطی است که بنا به تصریح مراجع ذیصلاح از جمله آژانس بینالمللی انرژی اتمی، ایران به تمامی تعهدات برجامی خود پایبند بوده است؛ سختگیری در قبال مراوده اقتصادی با ایران در شرایطی است که به موجب برجام و در ذیل کمیسیون مشترک حتی برای واردات کالا به ایران نیز «کانال خرید» قید شده تا از ورود ابزارهایی با کاربرد دوگانه به ایران جلوگیری به عمل آید و دستاندرکاران داخلی برجام هم به منظور اثبات حسن نیت خود، این موضوع را پذیرفتهاند.
ارتباط برجام ستیزیهای اخیر ترامپ و قرارداد توتال
شاید اولین ترکش تلاش ترامپ برای منصرف کردن سایر کشورها از مراوده با ایران، به قراداد 5 میلیارد دلاری ایران و توتال برای توسعه فاز 11 پارس جنوبی اصابت کند؛ قرادادی که چند ساعت پس از انعقادش، ترامپ را واداشت تا با «پاتریک پویان» مدیر عامل توتال به مکالمه اختصاصی بپردازد؛ اخیرا یک مسئول مؤسسه حقوقی «دنتونز اروپ» که در زمره موسسات مشاوره دهنده به توتال محسوب میشود، گفته است که «اگر تحریمها علیه ایران بار دیگر اعمال شود، باید برای توتال راه گریزی پیدا کنیم و ایران باید قبول کند که احتمال فسخ قرارداد نیز وجود دارد»!
بهرام قاسمی سخنگوی وزارت امور خارجه کشورمان، در جریان نشست خبری اخیر خود به اینگونه اقدامات ایذایی رئیس جمهور آمریکا علیه برجام اشاره کرد و گفت: «ترامپ و هیئت حاکمه آمریکا نمیتوانند به تنهایی به نقض برجام مبادرت ورزند و به همین سبب است که شاهد هستیم آمریکا به جای برخورد با برجام اقدامات سیاسی، روانی و اقتصادی ضد ایرانی خود را در لوایح دیگر متمرکز کرده است و تلاش دارد از این طریق آثار مثبت برجام را خنثی کند».
ظاهرا در 29 تیرماه، ترامپ باید دستور تمدید یا عدم تمدید تعلیق تحریمهای ایران را صادر کند؛ 28 اردیبهشت وقتی رئیسجمهور آمریکا برای آخرین بار تمدید تعلیق تحریمهای ایران را امضا کرد، تیلرسون وزیر خارجهاش اعلام کرد که دولت آمریکا در حال بررسی توافق هستهای برای ارزیابی این موضوع است که آیا ادامه تعلیق تحریمها در راستای منافع ملی آمریکا قرار دارد یا نه؟
شاید ترامپ و مشاورانش به این نتیجه رسیده باشند که تمدید تعلیق تحریمهای ایران دیگر به نفعشان نباشد به همین منظور از امضای مجدد آن خودداری کنند؛ اظهارات و رایزنیهای ترامپ در حاشیه اجلاس گروه 20 موید چنین گزارهای است...