سرپرست پایگاه استنادی علوم جهان اسلام (ISC) گفت: رشد تعداد مقالاتی که در سال ۲۰۱۶ میلادی در این پایگاه ثبت است نسبت به سال ۲۰۱۵ میلادی بیانگر رشد ۱۴ درصدی زبان فارسی به عنوان زبان علم دنیا است. براین اساس کمیت تولید علم به زبان فارسی با هفت پله ارتقا از رتبه ۲۲ در سال ۲۰۱۲ به رتبه ۱۵ درسال ۲۰۱۶ میلادی در میان سایر زبان‌های دنیا رسیده است. 

دهقانی اظهار داشت: مقام معظم رهبری همواره استفاده از پیشرفت علمی برای گسترش و نفوذ زبان فارسی را مورد تاکید قرار داده و در نقشه جامع علمی کشور نیز ارتقای جایگاه زبان فارسی در بین زبان‌های بین المللی علمی مد نظر قرار گرفته شده است.

وی افزود: در این نقشه اقدامات مختلفی برای رسیدن به این هدف برشمرده شده است که شامل افزایش پذیرش دانشجویان خارجی، نگارش مقالات علمی تخصصی به زبان روان فارسی، تاسیس رشته‌های زبان فارسی در دانشگاه‌های مختلف دنیا و توسعه و ابداع روش‌های سهل و سریع فارسی آموزی می‌شوند.

سرپرست پایگاه استنادی علوم جهان اسلام (ISC) گفت: در سال ۲۰۰۱ میلادی تن‌ها ۴۲ مقاله به زبان فارسی در پایگاه استنادی اسکوپوس نمایه سازی شده بود. این رقم در سال ۲۰۱۰ به ۵۰۳ مورد و در سال ۲۰۱۵ به ۱۵۷۹ و در سال ۲۰۱۶ میلادی به میزان ۱۸۰۳ مورد افزایش یافته است. 

وی خاطرنشان کرد: به طور کلی در سال‌های اخیر روند بین المللی شدن زبان فارسی سرعت گرفته است به نحوی که به طور متوسط در دوره چهار سال اخیر حدود ۱۷۰۰ مقاله به زبان فارسی در این پایگاه نمایه سازی شده است. 

دهقانی افزود: هر چند تعداد مقالاتی که در پایگاه استنادی اسکوپوس به زبان فارسی نمایه سازی شده است افزایش یافته است، اما باید در نظر داشت که میزان تولید علم دنیا نیز در طول سال‌های گذشته افزایش یافته است. در سال ۲۰۰۰ میلادی حدود یک میلیون و ۲۸۰ هزار مقاله در این پایگاه نمایه سازی شده بود که این مقدار در سال ۲۰۱۶ میلادی به حدود ۲ میلیون ۷۸۰ هزار مدرک رسیده است.

وی خاطرنشان کرد: سهم زبان فارسی از کل تولید علم دنیا در سال ۲۰۰۱ میلادی بسیار اندک و برابر با ۰. ۰۰۳ درصد بود که در سال ۲۰۱۰ به ۰. ۰۲۱ درصد افزایش یافت این میزان در سال ۲۰۱۵ به ۰. ۰۵۶ درصد و در سال ۲۰۱۶ میلادی به ۰. ۰۶۵ درصد ارتقا پیدا کرده است.

سرپرست پایگاه استنادی علوم جهان اسلام (ISC) گفت: نباید نادیده گرفت که تقریباً سهم زبان‌های غیرانگلیسی زبان در مقایسه با زبان انگلیسی از کل تولید علم بین الملل اندک است و از سهم زبان انگلیسی در طی ۱۰ سال گذشته نه تن‌ها کاسته نشده است، بلکه این سهم افزایش نیز یافته است.

وی یادآور شد: در سال ۲۰۱۰ میلادی از کل تولید علم دنیا ۸۹ درصد به زبان انگیسی تولید شده، اما این میزان در سال ۲۰۱۶ به ۹۲ درصد افزایش یافته است. زبان چینی دومین زبان علمی دنیا است و به طور متوسط ۴ درصد تولید علم دنیا به زبان چینی است.

دهقانی اظهار داشت: زبان اسپانیایی و آلمانی بعد از زبان چینی رتبه‌های بعدی را در اختیار دارند. همچنین در سال‌های اخیر سهم زبان‌های نروژی، کورواتی، اوکراینی، مجارستانی، اسلوونی، اسلواکی، بوسنی، لیتوانیایی، فنلاندی و دانمارکی از زبان فارسی کمتر شده است.

وی گفت: علیرغم رشد زبان فارسی به عنوان زبان علم بین الملل، لازم است با بهره برداری از فضای تعامل بین المللی ایجاد شده کشور به نحو موثری برای ایجاد و گسترش کرسی‌های زبان فارسی در دانشگاه‌های معتبر دنیا با توجه به سیاست‌های کلان علم و فناوری ابلاغی مقام معظم رهبری و نیز نقشه جامع علمی کشور اقدام شود.

سرپرست پایگاه استنادی علوم جهان اسلام (ISC) گفت: علاوه بر اتخاذ سیاستهای حمایتی یکی از راه‌های مناسب عملی برای گسترش زبان فارسی سرمایه گذاری در صنعت نشر حرفه‌ای و حمایت نشریات و کنفرانس‌های علمی فارسی به عنوان زبان علم است.

وی افزود: بازار نشر علم دنیا یک بازار انحصاری بوده به گونه‌ای که تن‌ها هفت ناشر بین المللی بیش از ۵۰ درصد مقالات دنیا را منتشر می‌کنند، بنابراین توسعه زبان فارسی به عنوان زبان علم بین المللی نیازمند سرمایه گذاری، برنامه ریزی، آموزش و تشویق مولفه‌های اثرگذار در نشر علم است.

انتها پیام/