مطالعات جدید نشان داده است که رفتن به پیک نیک در آخر هفته می تواند ساعت زیستی بدن افراد را که باعث می شود افراد شب ها به موقع بخوابند و صبح ها نیز به راحتی از خواب برخیزند، دوباره تنظیم کند.
محققان دانشگاه کلرادو به تازگی الگوی خواب افرادی که معمولا وقت خود را در خانه سپری می کنند را با الگوی خواب افرادی که معمولا آخر هفته به پیک نیک می روند و شب نیز از لامپ برای روشن کردن محیط اطراف خود استفاده نمی کنند، مقایسه کرده اند. محققان این دانشگاه پس از این بررسی متوجه شدند، افرادی که آخر هفته را در بیرون از خانه سپری می کنند، نه تنها زودتر می خوابند، بلکه زمان ترشح ملاتونین نیز در بدن آن ها تغییر می کند.
ملاتونین هورمونی است که هنگامی که شب فرا می رسد و محیط اطراف ما تاریک می شود، در بدن ترشح می شود که باعث می شود که احساس خواب کنیم و بخوابیم؛ اما به دلیل اینکه ما امروزه از وسایل الکترونیکی خود بیشتر از قبل استفاده می کنیم، این هورمون دیرتر از زمان اصلی خود ترشح می شود و عملکرد ساعت زیستی بدن، نیز مختل می شود؛ اما محققان با این مطالعه ثابت کردند که حتی اگر تنها در آخر هفته به خارج از شهر برویم و شبی را به دور از لامپ های زیاد و وسایل الکترونیکی بگذرانیم، این مشکل برطرف می شود.
محققان در این مطالعه ۹ نفر را که در فصل تابستان در آخر هفته به پیک نیک رفته اند را با ۵ نفری را که آخر هفته را نیز در خانه سپری کرده اند، مقایسه کردند و متوجه شدند که افرادی را آخر هفته را در پیک نیک گذرانده اند، ۱٫۸ ساعت زودتر از افرادی که در خانه مانده اند، خوابیده اند و صبح هم زودتر از آن ها از خواب برخاسته اند.
دانشمندان با انجام بررسی دیگری، متوجه یک تفاوت دیگر هم شدند. آن ها پنج نفر از افرادی را که در فصل زمستان، یک هفته را در پیک نیک سپری کرده اند، نیز مورد بررسی قرار دادند و متوجه شدند که هورمون ملاتونین در بدن آن ها، ۲٫۵ ساعت زودتر ترشح شده است.
واضح است که این بررسی ها در مقیاس بسیار کوچکی انجام شده است و برای اینکه نتایج آن ها به طور قطع ثابت شود، باید در مقیاس گسترده تری نیز انجام شوند؛ اما با این حال محققان با انجام همین بررسی ها نیز دریافته اند که حتی اگر افراد تنها روزهای آخر هفته را در پیک نیک و به دور از نور مصنوعی سپری کنند، مشکل اختلال عملکرد ساعت زیستی آن ها برطرف می شود.
کِنِت رایت، سرپرست تیم تحقیقاتی به بیان این مطلب پرداخت که اختلال در عملکرد ساعت زیستی بدن و همچنین به هم خوردن زمان خواب افراد در زندگی مدرن، پدیده شایعی است و منجر به بد شدن عملکرد افراد و همچنین ایجاد مشکلاتی همچون خواب آلودگی در هنگام صبح، تصادف، کاهش کاریی افراد در محل کار و مختل شدن عملکرد دانش آموزان در مدرسه، مصرف مواد مخدر و الکل، ایجاد اختلالات اخلاقی در افراد و چاقی مفرط می شود.
وی افزود که یافته های او و اعضای تیم تحقیقاتی او نشان می دهد که تاثیر منفی محیط مدرن بر روی افراد باعث می شود که عملکرد ساعت زیستی بدن آن ها در هر فصلی مختل شود. چنانچه افراد حتی در آخر هفته هم به پیک نیک بروند، این مشکل برطرف می شود.
این محققان در جدیدترین مطالعه خود، دو آزمایش انجام دادند. اول اینکه پنج نفر را در فصل زمستان و در طول روزهای موسوم به انقلاب زمستان که کوتاه ترین روزهای زمستان هستند، به پیک نیک فرستادند و اجازه استفاده از چراغ قوه و گوشی را به آن ها ندادند (البته افراد می توانستند آتش روشن کنند).
پس از آن محققان میزان خواب و نحوه ترشح هورمون ملاتونین در بدن آن ها در طول روز را مورد بررسی قرار دادند. آن ها دریافتند که در طول یک هفته ای که آن ها در پیک نیک بوده اند، ساعت زیستی بدن آن ها ۲٫۵ ساعت زودتر از زمانی که آن ها در خانه بوده اند، عمل کرده است (این اندازه گیری از زمانی آغاز می شد که میزان ملاتونین در بدن افراد افزایش پیدا می کرد) که نتیجه بسیار خوبی محسوب می شود.
اما پیک نیک به مدت یک هفته، حتی برای افرادی که علاقه بسیاری به پیک نیک نیز دارند؛ هم بسیار زیاد است؛ بنابراین محققان بار دوم تصمیم گرفتند که پنج نفر را در فصل زمستان و فقط در آخر هفته روانه پیک نیک کنند و به این افراد اجازه استفاده از چراغ قوه را نیز دادند؛ اما افراد همچنان اجازه استفاده از تلفن همراه را نداشتند.
محققان زمانی که افراد حاضر در پیک نیک، می خوابیدند را با زمان خواب پنج فردی که در خانه ماندند و به کارهای معمول و روزانه خود مشغول بودند (آن ها با اندازه گیری ضربان قلب با استفاده از وسیله ای که به مچ دست افراد بسته می شد، متوجه زمان خواب افراد می شدند)، مقایسه کردند و پس از سپری شدن آخر هفته، میزان ترشح ملاتونین در بدن هر دو گروه از طریق آزمایش بزاق دهان آن ها، اندازه گیری شد.
محققان پس از انجام این آزمایش متوجه شدند که افرادی که در پیک نیک بوده اند، ۱٫۵ ساعت زودتر از افراد حاضر در خانه خوابیده اند و هورمون ملاتونین نیز در بدن آن ها ۱٫۴ ساعت زودتر آزاد شده است.
محققان هنوز میزان ماندگاری این تاثیر را مورد بررسی قرار نداده اند؛ بنابراین برای اینکه ثابت شود ماندگاری این تاثیر خوب در بدن کوتاه مدت است یا نه، محققان باید در آینده آزمایشات بیشتری را انجام دهند.
نتایج این بررسی ها مشابه نتایج مطالعه ای است که در سال ۲۰۱۳ بر روی هشت بزرگسال انجام شد. در این مطالعه این هشت نفر در فصل تابستان به مدت یک هفته به پیک نیک رفتند و پس از آن مشخص شد که ساعت زیستی این افراد در طول این مدت ۲ ساعت زودتر عمل کرده است و آن ها زودتر خوابیده اند. افراد به طور طبیعی باید ساعت ۱۰ شب بخواند و ۶ صبح بیدار شوند.
بدون تردید افرادی هم هستند که از پیک نیک متنفر هستند. محققان این موضوع را مطرح کرده اند که افزایش زمان استفاده از نور طبیعی آفتاب و قرار گرفتن در معرض آن، نیز می تواند تاثیرات شگفت انگیزی بر بدن ما داشته باشد؛ بنابراین این دسته از افراد می توانند این روش را امتحان کنند.
کنت رایت اذعان کرد که می توان ساختمان های مدرن را طوری طراحی کرد که در طول روز به میزان بیشتری از نور طبیعی آفتاب بهره مند شوند و همچنین شرکت هایی که وظیفه نورپردازی اماکن مختلف را بر عهده دارند، باید سیستم نورپردازی را طوری طراحی کنند که میزان نور در طول روز و شب، قابل تنظیم باشد. این دو کار باعث می شود عملکرد افراد در محیط کاری تقویت شود و سالم و تندرست تر باشند.