به گزارش گروه سیاسی ، پس از آن که سنای آمریکا با رأی 99 نفری خود قانون تمدید 10 ساله تحریم های ایران را تصویب کرد، در ایران باعث واکنش هایی از سوی مسئولین کشور، رسانه ها و صاحب نظران سیاسی شد.

اکثریت قاطع آنهایی که نسبت به اقدام آمریکا واکنش نشان دادند، اعتقاد دارند که آمریکا برجام را با این مصوبه نقض کرده است.

حتی رئیس جمهور کشورمان که همواره از برجام دفاع می کرد، روز گذشته در مجلس شورای اسلامی و هنگام تقدیم لایحه بودجه 96 ، مصوبه مجلس سنای آمریکا را نقض فاحش برجام اعلام کرد و از رئیس جمهور ایالات متحده خواست که آن را امضاء نکند چون اگر آن را امضاء کند ایران هم پاسخ قاطعی به این مصوبه که نقض برجام است خواهد داد.

در این میان اعضای کمیته نظارت بر برجام هم چنین اعتقادی دارند، یعنی آنها اقدام آمریکا در تمدید تحریم های ایران موسوم به آیسا(آی اس ای) را نقض برجام می دانند.

ماجرای مذاکرات و توافق هسته ای باعث شده بود که جناح های سیاسی موجود در کشور موضعگیری های متفاوتی در قبال آن داشته باشند.

جناح سیاسی اصولگرا نه مخالف مذاکرات و توافق منصفانه و عادلانه، بلکه منتقد آن بود چون بر اساس سوابق تاریخی که در پرونده آمریکا وجود دارد، این کشور غیر قابل اعتماد است و نمی توان بر روی تعهدات آن حساب کرد.

اما در مقابل چنین تفکری، طیف سیاسی اصلاح طلب چنین اعتقادی نداشته بلکه بر این باور است که می توان با آمریکا مذاکره کرد، به نتیجه رسید و مشکلات را با او حل کرد.

حمایت آنها از مذاکرات و توافق بر اساس یک خوشبینی شکل گرفته بود که باعث شد آنها توافق هسته ای را گره گشای همه مشکلات کشور بپندارند. البته چنین تفکری در دولت تدبیر و امید هم وجود داشت.

آمریکا می توانست با اجرای کامل و درست توافق هسته ای اعتماد ایران را به خود جلب کند اما حتی این کار را هم نکرد.

اکنون که نزدیک به یکسال از اجرای توافق هسته ای از سوی ایران می گذرد، آثار برجام در جمهوری اسلامی ایران دیده نمی شود و با اقدام تازه ای که سنای آمریکا انجام داد و بر اساس مواضع اعلام شده از سوی کاخ سفید قرار است اوباما هم قانون تمدید تحریم های ایران را امضاء کند، شاید دیگر نتوان امیدی به آینده برجام داشت، اما حامیان این توافق اعتقاد دارند که اقدام سنای آمریکا در صورت امضای آن از سوی رئیس جمهور هم صوری است، چرا که کاخ سفید اعلام کرده است بخش هایی که در این قانون مربوط به برجام می شود حذف خواهد کرد و این از اختیارات وزیر امور خارجه این کشور است.

برخی همین اختیار وزیر خارجه آمریکا را که از سوی رئیس جمهور به او داده می شود که می تواند بخش هایی از تحریم های مصوبه سنا که به برجام مرتبط می شود حذف کند، امتیاز بزرگی می دانند!

به این تحلیل ارائه شده از سوی یک کارشناس در یک روزنامه حامی دولت توجه کنید؛
«...اما نکته‌ای که نباید نادیده گرفت، آن است که اگر اوباما دستورالعمل مستثنی کردن تحریم‌های هسته‌ای از قانون آیسا را با وجود تمدید آن همچنان حفظ کند، گام بزرگی به حساب می‌آید زیرا اروپایی‌ها و شرکت‌های غربی که علاقه‌مند به حضور در ایران هستند، می‌توانند بدون اینکه ریسکی را متحمل شوند وارد عرصه سرمایه‌گذاری در ایران شوند. زیرا  اگر رئیس جمهوری جدید امریکا به هر دلیلی این دستورالعمل اوباما را لغو کند، نمی‌تواند شرکت‌های اروپایی را جریمه کند، زیرا آنها می‌گویند که بر اساس دستورالعمل رئیس جمهوری قبلی وارد عرصه سرمایه‌گذاری در ایران شده‌اند و از منظر حقوقی پیامدی برای آنها نخواهد داشت.»

این تحلیل با پیشینه رفتاری آمریکا بسیار ساده انگارانه می نماید، انگار ایران با «دسته کورها» سرو کار دارد! جالب این که در این تحلیل گفته شده که رئیس جمهور جدید آمریکا به هر دلیلی این دستورالعمل اوباما را لغو کند، یعنی میتواند این کار را انجام دهد.

درست است که ما به عنوان یک طرف مهم توافق هسته ای باید بکوشیم از فروپاشی آن جلوگیری کنیم، چون به خاطر دستیابی به آن هزینه های زیادی پرداختیم، اما قرار هم نیست که به هر قیمتی شده برجام را حفظ کنیم و مانع فروپاشی آن شویم در حالی که طرف مقابل بخوانید آمریکا، همه تلاش خود را می کند که توافق هسته ای از بین برود.

این تصور که اروپا ایران را به خاطر توافق هسته ای به آمریکا ترجیح می دهد هم یک اعتقاد ساده انگارانه است. اروپا منافع مشترک بسیاری با آمریکا دارد که توافق هسته ای با ایران در مقابل آنها هیچ است،
آمریکا و اروپا در پی مهار ایران هستند که توانسته اند در حوزه هسته ای فعلاً این کار را انجام دهند، اقدامات دیگر هم در سر دارند.

اکنون در این شرایط در داخل کشور نیازمند یک همگرایی و اتفاق نظر در این زمینه از سوی همه طیف های سیاسی و مسئولین هستیم، اما دیده می شود که علیرغم علم به این که آمریکا برجام را نقض کرده است، باز هم خوشبینی در میان برخی دیده میشود.

طیف سیاسی اصلاح طلب به این باور رسیده است که آمریکا آشکارا و فاحش توافق هسته ای را نقض کرده است اما نمی خواهد این باور را باور کند!

کبک برای این که خود را از خطر دور کند، سر در برف یا سوراخی می کند تا دور و بر خود را نبیند، ماجرای آنهایی که نقض برجام را نمی بینند همین است. کبک در همان شرایطی که سرش را درون برف کرده می داند خطر او را تهدید می کند، نمیخواهد آن را از نزدیک ببیند و لمس کند.

موافقین برجام تلاش زیادی کردند که این توافق به دست آید، دشوار است که پس از 2 سال مذاکره و یک سال اجرای یکطرفه آن از سوی ایران، شکست آن را بپذیرند. اما اکنون که اکثریت در داخل به این نقطه اشتراک رسیده اند که آمریکا برجام را اجرا نکرده و نخواهد کرد، بهتر است به این نقطه اشتراک بپیوندند. مردم هم پیش از این به بی نتیجه بودن نتایج برجام پی برده بودند.

حتی در مواردی دیده شده است که برخی از موافقین برجام و آنهایی که هنوز خوشبین به آمریکا هستند، صراحتاً گفته اند که قانون تمدید تحریم های ایران نقض برجام نیست. این موضع همان سخنی است که آمریکایی ها آن را تکرار می کنند.

آمریکا در این یکسال گذشته هر اقدامی علیه برجام انجام داده است و آن را نقض برجام ندانسته، در حالی که بر اساس تعهدات داده شده در توافق هسته ای متعهد شده است که اقدامی انجام ندهد که نقض برجام باشد.
 

بعیدی نژاد از اعضای تیم مذاکره کننده هسته ای ایران که اکنون سفیر کشورمان در انگلیس است و چند روز پیش استوارنامه خود را تقدیم ملکه کرد در یادداشتی نوشت؛ «هیات آمریکایی در مذاکرات با تأکید بر اینکه همه تلاششان را خواهند کرد که «آی اس ای» (آیسا) تمدید نشود،اعلام کردند واشنگتن متعهد است، حتی در صورت تمدید این قانون، اجرای مفاد آن را براساس برجام متوقف کند.»

پرسشی که در باره یادداشت آقای بعیدی نژاد مطرح می شود این است که این تعهد کتبی است یا لفظی؟! اگر کتبی است بهتر است این تعهد کتبی منتشر شود.
اما به نظر می رسد که طرف آمریکایی که وعده داده بود تلاش خود را خواهد کرد تا از تمدید تحریم های «آیسا» جلوگیری کند، کافی نبوده است.

بر اساس قانون «آیسا» امکان اعمال تحریم در حوزه های نفت و پتروشیمی را به رئیس جمهور آمریکا می دهد. در واقع مهمترین بخش تحریم ها که اکنون یک گره کوچکی از آن باز شده و ایران می تواند صادرات نفتی داشته باشد، اما با وجود قانون «آیسا» رئیس جمهور آمریکا می تواند بر اساس آن حوزه نفت و پتروشیمی ایران را تحریم کند.

اکنون آمریکا در حال انتقال قدرت است، اوباما کمی بیشتر از یک ماه دیگر می رود و ترامپ جای او را می گیرد، هر چند تفاوتی میان روسای جمهور آمریکا وجود ندارد و این سیستم است که تصمیم می گیرد، اما باید از هم اکنون برای آینده نه چندان دور سرنوشت برجام و تبعات آن برای ایران چاره کرد. فروش نفت ایران با این حجم تازه ای که ایجاد شده، با اجرای تحریم نفتی، بار دیگر پول های نفت ایران بلوکه خواهد شد و باز پس گیری آن ناممکن می گردد.

در هر صورت اکنون برجام، به نظر می رسد فرجام روشنی ندارد. اصرار بر ادامه این راه خسران بیشتری به کشور وارد خواهد ساخت.

و به این سخن رهبر معظم انقلاب اسلامی می رسیم که فرمودند؛«هرگونه توافق با آمریکا به معنای ناگزیر بودن ایران به انجام تعهدات و بدعهدی و خدعه و تقلب آمریکا در انجام تعهدات این کشور است که این مسئله را اکنون به عینه می‌بینیم و این یعنی خسارت محض.»

انتهای پیام/