: معاون درمان وزیر بهداشت با بیانه اینکه در اورژانس پیش بیمارستانی از برنامه چهارم و پنجم توسعه عقب هستیم، از گسترش خدمات بهداشتی در حاشیه شهرها در حوزه بهداشت خبر داد.

به گزارش ، محمد آقاجانی با بیان اینکه طرح تحول در زمانی آغاز شد که دولت و ملت با تحریم‌ مواجه بودند، اظهار کرد: آغاز طرحی برای رفاه اجتماعی با این گستردگی در این برهه و با این فشارهای اقتصادی کار بسیار بزرگی است. به طور معمول زمانی که دولت‌ها با فشار سنگین مواجه می‌شوند از رفاه اجتماعی می‌کاهند اما بر خلاف این، دولت در جهت گسترش رفاه اجتماعی طرح بزرگی را تحت عنوان تحول در نظام سلامت در همین دوران کلید زد. این طرح با محوریت توجه ویژه به پرداختی‌های مردم برای خدمات سلامت، جبران هزینه‌های آنها، حفاظت مالی از مردم در مقابل هزینه‌ها، ایجاد عدالت در دسترسی به خدمات و بهبود کیفیت آغاز شد.

کاهش 29درصدی پرداختی بیماران در حوزه بستری
وی با بیان اینکه قریب به هشت ماه از آغاز این طرح سپری شده جزئیاتی از نتایج نیمه نخست طرح را به صورت آماری اعلام کرد و افزود: با اجرای این طرح بیش از هفت میلیون نفر که فاقد پوشش بیمه بودند، بیمه پایه شده و اکنون دفترچه بیمه دارند. همچنین در مورد هزینه‌های بستری، پرداختی مردم از 37 درصد به هشت درصد در خدمات بستری کاهش یافت و در این مدت حدود سه میلیون و 50 هزار نفر بیمار در بیمارستان‌های وزارت بهداشت بستری و از این کاهش هزینه‌ها استفاده کردند.

معاون درمان وزیر بهداشت ادامه داد: همچنین 73 درصد از مردم از هزینه‌های خود بعد از اجرای طرح رضایت نسبی دارند که این برای ما سرمایه بزرگی است. همینطور قبل از اجرای این طرح عموم بیماران حداقل یک بار برای خرید لوازم مصرفی به خارج از بیمارستان مراجعه می‌کردند که هزینه‌های هنگفتی داشت و گاهی پیدا کردن این لوازم نیز دشوار بود. در حال حاضر مراجعه بیماران به خارج از بیمارستان برای تهیه لوازم به 3.2 درصد رسیده یعنی حدود سه درصد از بیماران بستری هنوز برای تهیه لوازم به خارج از بیمارستان مراجعه می‌کنند و امیدواریم که روزی به صفر برسد.

آقاجانی با بیان اینکه یکی از دستاوردهای مهم طرح تحول بحث کنترل بازار دارو و تجهیزات پزشکی است، اظهار کرد: به صورتی که به‌رغم وجود تورم، کاهش قیمت تجهیزات پزشکی ضروری مثل لنزهای چشمی را کنترل کردیم و کنترل نرخ‌های حدود هفت هزار قلم از تجهیزات پزشکی را در بازار شاهد هستیم که این تجهیزات به طور متوسط 42 درصد در سال 93 در مقایسه با 92 کاهش قیمت داشته‌اند. در برنامه کشیک مقیمی نیز ما در 398 بیمارستان دانشگاهی کشور 752 نفر پزشک متخصص در 17 تخصص، شب‌ها و در ساعت مختلف و ایام تعطیل برای خدمت رسانی به مردم حضور دارند.

وی تصریح کرد: یکی از برنامه‌های مهم دیگر حمایت از ویزیت‌های سرپایی بود که در این راستا در 585 کلینیک ویژه حدود 9500 نفر پزشک عمومی، متخصص و فوق تخصص ارائه خدمت داده و بیش از سه هزار ویزیت به صورت ماهانه در این کلینیک‌ها انجام می‌شود که مردم فقط 3000 تومان بابت آن می‌پردازند.

حمایت از ماندگاری پزشکان در مناطق محروم
معاون درمان وزیر بهداشت افزود: برنامه دیگر ما حمایت از ماندگاری پزشکان در مناطق محروم بود که در قالب این برنامه در 293 شهر غیربرخوردار کشور 436 پزشک مورد حمایت قرار گرفتند تا با انگیزه کامل به ارائه خدمت ادامه دهند و طبق آمار ما 42 درصد از پزشکان اعلام کردند که بعد از پایان تعهد قانونی خود به دلیل اجرای این طرح در این مناطق می‌مانند. بنابراین صرف اجرای قانون دیگر شرط بقای پزشکان در این مناطق نیست بلکه حمایت‌های دولت آنها را به ماندن در این مناطق ترغیب کرده است که این سرمایه بزرگی برای مناطق محروم است.

راه‌اندازی 14 پایگاه آمبولانس هوایی در کشور
آقاجانی یکی دیگر از برنامه‌های طرح تحول را حمایت از زایمان طبیعی دانست و گفت: آمار نشان می‌دهد در 6 ماهه اول اجرای طرح، 241 هزار زایمان طبیعی به صورت رایگان انجام شده و تاثیر آن در نسبت زایمان طبیعی و سزارین پنج درصد است یعنی پنج درصد این نسبت را تغییر داده است. در قالب همین برنامه نیز 366 بلوک زایمانی در حال بازسازی و بهینه سازی هستند که امیدواریم تا پایان سال به اتمام برسند. همچنین از برنامه‌های دیگر ما ایجادآمبولانس هوایی است که 14 پایگاه آمبولانس هوایی در کشور راه‌اندازی شد که به طور متوسط هر پایگاه پنج ماموریت و 183 پرواز انجام داده و نزدیک به 330 مصدوم منتقل شدند.

ارتقای کیفیت خدمات هتلینگ بیمارستان‌های دولتی
وی درباره ارتقای کیفیت خدمات هتلینگ بیمارستان‌های دولتی در قالب طرح تحول سلامت اظهار کرد: حدود 560 بیمارستان دولتی کشور بازسازی‌های هتلینگ را شروع کردند که 67 درصد پیشرفت داشته است. تجهیزات مربوط به این مورد 11 قلم است که 1600 محموله از این تجهیزات را تحویل گرفته و به مناطق محروم ارسال کردیم.

معاون درمان وزیر بهداشت افزود: یکی از مهم‌ترین دستاوردهای این طرح سرمایه اجتماعی بود که از طریق این طرح به دست آوردیم و اقبالی که مردم از این طرح نشان داده و همچنین اقبال دولت، مجلس و نهادهای حاکمیتی در زمره دستاوردهای این طرح است.

آقاجانی که در برنامه ذره بین صحبت می‌کرد درباره بحث بهداشت و پیشگیری در حوزه سلامت نیز گفت: بحث بهداشت و پیشگیری به عنوان اولویت کاری حوزه سلامت قطعا مورد توجه سیاستگذاران و مجریان در وزارت بهداشت است اما زمانی که دولت یازدهم در حوزه سلامت شروع به کار کرد دو صندلی داغ وجود داشت؛ صندلی درمان و صندلی دارو. به صورتی که بسیاری از داروها نایاب و کمیاب بود، قیمت داروها بالا بود و مردم توان دسترسی به برخی داروها را نداشتند. در حوزه درمان نیز بیمارستان‌ها تقریبا ورشکسته بودند و بیش از یک سال بود که دستمزد پزشکان پرداخت نشده بود.

وی ادامه داد: بیمارستان‌ها فرسوده و قدیمی بوده و رقم پرداختی مردم بسیار بالا بود. بنابراین دولت با بحران جدی در حوزه درمان و دارو مواجه بود و ضرورت داشت دولت به طور خاص به این دو اولویت خاص بپردازد که این اتفاق افتاد و توجه خاصی به حوزه درمان و دارو شد و برخی از مشکلات حاد برطرف شد. هرچند که هنوز هم کمبودهایی در این حوزه‌ها وجود دارد.

برنامه‌های گسترده برای حوزه بهداشت در طرح تحول
معاون درمان وزیر بهداشت با اشاره به اینکه در مورد پیشگیری و بهداشت به عنوان اولویت وزارت بهداشت نز گفت: اولا در طرح تحول سلامت برنامه‌های گسترده‌ای برای بهداشت طراحی شده که برخی از آنها به نتیجه رسیده و برخی از آنها آغاز شده و در آینده نتیجه آن ملموس خواهد بود. برای مثال در حال حاضر 2هزار خانه بهداشت در دستور کار است و به زودی به بهره برداری خواهد رسید که این کار ارزشمندی برای تکمیل شبکه خدمات بهداشتی اولیه در سطح روستاهاست. شبکه‌ای که فرسوده شده بود و سال‌ها سرمایه‌گذاری در این زمینه انجام نگرفته بود. ما حتی در مراکز بهداشتی درمانی و خانه‌های بهداشت داروهای اولیه را نداشتیم و مشکل واکسن،‌ مکمل‌ها و کمبود 2000 پزشک عمومی در مراکز بهداشتی و درمانی داشتیم و با شبکه‌ای که فرسوده شده، نیروی انسانی که تحلیل رفته و تجهیزات و ساختمان‌هایی که تخریب شده و با بحران در این زمینه مواجه بودیم.

آقاجانی در این باره افزود: خوشبختانه با کارهایی که حوزه معاونت بهداشت وزارت بهداشت با کمک دولت و مجلس انجام داد، موفق شدند بخش قابل توجهی از مشکلات را برطرف کنند و در حال حاضر داروها در دسترس است و مکمل‌ها در شبکه وجود دارند. واکسن‌ها تامین شده و واکسن پنتاوالان برای اولین بار به زنجیره واکسیناسیون کشور اضافه شده است. ما در چند سال اخیر در زمینه واکسیناسیون عقب مانده بودیم در حالی که در گذشته یکی از کشورهای پیشرو در این زمینه بودیم. اما بعد از اجرای این طرح واکسن پنتاوالان وارد شد و به زودی در کشور تولید نیز خواهد شد.

توجه ویژه به حاشیه شهرها
وی همچنین درباره تشریح برنامه‌ها در حوزه بهداشت گفت: از دیگر برنامه‌های این حوزه توجه ویژه به حاشیه شهرهاست. متاسفانه در حاشیه شهرها جمعیت متراکمی را داریم که اکثرا مهاجر هستند و گاهی اوقات از خدمات اولیه بهداشتی محرومند و شاخص‌های بهداشتی را در کشور به حد قابل توجهی پایین می‌آورد. بنابراین ضرورت داشت که به این موضوع توجه شود که این اتفاق افتاد و برنامه‌ گسترده‌ای برای پوشش خدمات بهداشتی در حاشیه شهرها طراحی شد و مقدمات آن فراهم شد و به زودی شاهد گسترش خدمات بهداشتی اولیه به حاشیه شهرها و شهرها خواهیم بود. همچنین در حوزه سلامت عمومی کارهای بزرگی انجام شده که یک نمونه از آن بحث پالم است و اقدامی که وزیر بهداشت در این زمینه انجام داد. در حال حاضر بخش زیادی از این روغن از سبد غذایی مردم حذف شده است.

توسعه سرمایه‌گذاری در دو بخش بهداشت و درمان
معاون درمان وزارت بهداشت با تاکید بر اینکه مفهوم گسترش بهداشت که منجر به کاهش ورود بیماری‌ها شده و تا حدودی بروز بیماری‌ها را به تعویق می‌اندازد، سرمایه‌گذاری در حوزه درمان است گفت: به عنوان مثال کشور ژاپن که از نظام‌های سلامت موفق در دنیاست در حوزه خدمات درمانی سرمایه گذاری فوق العاده گسترده‌ای دارد و 13 طرح به ازای هر یکهزار نفر دارد. ما در کشور 1.5 طرح به ازای هر هزار نفر جمعیت داریم. گسترش بهداشت، افزایش طول عمر را به دنبال دارد و در دوران کهنسالی ما با بیماری‌های متفاوت، مزمن و پرهزینه مواجهیم.

آقاجانی تصریح کرد: به طور اصولی هزینه کردن در بهداشت و افزایش امید به زندگی حتی می‌تواند هزینه‌ها را در دوره کهنسالی به خدمات درمانی افزایش دهد اما تاثیر فوق العاده‌ای در بهبود نیروی کار، شادابی جامعه، افزایش تولید و رفاه جامعه و توسعه همه جانبه اجتماع دارد. بنابراین کشورهایی که در حوزه بهداشت توسعه یافته‌اند در کنار بهداشت، درمان را نیز توسعه داده بودند یعنی در هر دو حوزه بهداشت و درمان باید سرمایه گذاری‌ها به موازات هم و با برنامه ریزی دقیق پیش روند و ضمن اولویت دادن بهداشت، درمان مردم نیز مدنظر قرار داده شود.

وی درباره چالش‌ها و مشکلات حوزه سلامت اظهار کرد: سرمایه گذاری در حوزه سلامت سال هاست که در کشور به صورت محدود صورت گرفته و این عقب ماندگی‌هایی تاریخی، زخم‌های عمیقی را در این حوزه ایجاد کرده است که طرح تحول سلامت یک التیام بر این زخم‌ها بود. اما برای درمان ریشه‌ای این زخم‌ها سرمایه گذاری عمده در این حوزه نیاز است.

در سیستم دولتی به ازای هر یکهزار نفر یک تخت داریم
معاون درمان وزارت بهداشت در تشریح برخی از چالش‌های نظام سلامت نیز اظهار کرد: در حوزه بیمارستان در سیستم دولتی به ازای هر یکهزار نفر یک تخت داریم و در کل نظام سلامت کشور اعم از دولتی، خصوصی، عمومی و غیره 1.5 تخت به ازای هر یکهزار نفر داریم که این از پایین‌ترین استانداردها هم پایین‌تر است. یعنی کمترین تخت در کشورهای همجوار ما 2.5 تخت به ازای هر یکهزار نفر است و اگر بخواهیم به حداقل استاندارد برسیم باید یک تخت به ازای هر یکهزار نفر اضافه شود که به سرمایه گذاری زیادی نیاز دارد. البته لزوما نباید همه اینها به صورت دولتی انجام شود اما مسئله این است که باید این اتفاقات بیافتد.

آقاجانی افزود: یکی دیگر از مشکلات ما این است که بیمارستان‌های ما فرسوده‌اند و متوسط عمر بیمارستان‌های ما 35 سال است و در عین حال به درستی هم نگهداری نشده‌اند. این بیمارستان‌های کهنه و درست نگهداری نشده با تجهیزات فرسوده هم اداره می‌شوند زیرا تجهیزات پزشکی ما از رده خارج شده‌اند و نیاز به جایگزینی آنها و آوردن دستگاه‌های جدید و بروز است. همچنین در مورد نیروی انسانی بیمارستان‌ در حال حاضر کمتر از یک پرستار به ازای هر تخت خدمت رسانی می‌کند. با اجرای طرح تحول استقبال مردم از بیمارستان‌ها زیاد شده و این کمبود بیشتر حس می‌شود.

باید تعداد پرستار را دو برابر کنیم
وی در زمینه نیروی انسانی ادامه داد: ما برای رسیدن به استانداردهای قابل قبول باید تعداد پرستار را دو برابر کنیم که این دور از دسترس است. البته یک هدفگذاری با 50 درصد رشد در تعداد گروه پرستاری مدنظر وزارت بهداشت که این امر نیاز به منابع مختلف و هم نیاز به مجوزهای استخدام دارد. بنابراین با چالش‌های عظیمی که در این حوزه وجود دارد به سرمایه گذاری عظیم هم نیاز داریم تا به حداقل استانداردها برسیم.

در اورژانس پیش بیمارستانی ز برنامه توسعه عقب هستیم
معاون درمان وزارت بهداشت همچنین گفت: در اورژانس پیش بیمارستانی حدود 800 پایگاه اورژانس جاده‌ای و شهری از برنامه چهارم و پنجم توسعه عقب هستیم و حدود 15 هزار تکنسین در پایگاه‌های فعال موجود و در پایگاه‌هایی که باید ساخته شود کمبود داریم. بنابراین نباید با بودجه سال گذشته انتظار معجزه داشت. تحول در حوزه سلامت حدود یک دهه نیاز به زمان دارد که با سرمایه گذاری گسترده کار بیش از پیش، همت بالا و صبوری مردم نیاز داریم تا بتوانیم در طول یک دهه به دستاوردهای مورد انتظار برسیم.

تحقق درآمدها در حوزه بهداشت منوط به رشد بودجه بیمه ها است
آقاجانی با اشاره به اینکه ما در وزارت بهداشت نگران بودجه هستیم، گفت: رشدی که در این حوزه ذکر می‌شود از درآمد اختصاصی است نه در منابع عمومی. دستاوردهای این طرح زمانی محقق خواهد شد که بودجه بیمه‌ها رشد کند. اگر رشد بودجه بیمه‌ها که 15 درصد است اصلاح نشود، درآمدها محقق نخواهد شد. بنابراین باید بودجه بیمه‌ها رشد کند و راه اصلاح درآمدها رشد بودجه بیمه‌هاست.